روسیه: زمان عضویت ایران در سازمان شانگهای فرا رسیده است

نشست سران کشورهای سازمان همکاری شانگهای با حضور هیأت جمهوری اسلامی ایران به ریاست محمدجواد ظریف روز گذشته در آستانه پایتخت قزاقستان آغاز شد. حضور وزیر امور خارجه کشورمان به عنوان نماینده یکی از کشورهای ناظر این سازمان همکاری بین‌المللی در حالی است که از ابراز تمایل کشورمان برای عضویت کامل در آن نزدیک به یک دهه می‌گذرد و با وجود این تنها در چند سال اخیر این موضوع با ابراز تمایل و موافقت نسبی کشورهای تأثیرگذار سازمان همکاری شانگهای مواجه شده است. چنان که به گزارش ایرنا، روز پنجشنبه «یوری اوشاکف» دستیار امور بین‌المللی رئیس جمهوری روسیه در سخنانی صراحتاً گفت: «بر این باوریم که اکنون همه شرایط برای عضویت ایران در سازمان همکاری شانگهای فراهم شده است و زمان عضویت ایران در شانگهای فرا رسیده است.» وی با بیان اینکه «تهران سال 2008 درخواست عضویت در سازمان همکاری شانگهای را ارائه داد که تحریم‌های اقتصادی شورای امنیت مانع آن بود»، تصریح کرد: «اکنون تحریم‌ها لغو شده است و باید ایران به عنوان قدرت بزرگ منطقه‌ای را به عضویت این سازمان بپذیریم.»

«ایگور مارگولوف»، معاون وزیر امور خارجه روسیه نیز در اظهاراتی با بیان اینکه «به اعتقاد اعضای سازمان همکاری شانگهای (SCO)، ورود ایران به این سازمان، تأثیرگذاری مثبتی به تعامل کشورها دارد»، تأکید کرد: «به اعتقاد روسیه، موج نخست گسترش سازمان همکاری شانگهای باید شامل ایران نیز باشد و این امر در راستای حضور بلندمدت و مشارکت فعال تهران در این سازمان به عنوان یک ناظر میسر است.» این مقام روسی افزود: «موانع قانونی برای پذیرش (ایران) وجود ندارد، برای ما روشن است که حضور تهران سهم مثبتی در تعامل سازمان همکاری شانگهای در همه ابعاد از جمله امنیتی، اقتصادی و روابط انسانی دارد.»
پیش از این «سرگئی لاوروف» وزیر امور خارجه روسیه نیز اعلام کرده بود که درخواست عضویت رسمی ایران با (مقررات) این سازمان مطابقت کامل دارد و اظهار امیدواری کرد این مسأله در نشست پیش رو بررسی شود.
سازمان همکاری منطقه‌ای شانگهای سال 1385 بر مبنای همکاری‌های چندجانبه امنیتی و اقتصادی 6 کشور چین، روسیه، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان و ازبکستان تشکیل شد. افغانستان، بلاروس، ایران، مغولستان کشورهای ناظر و  جمهوری آذربایجان، ارمنستان، کامبوج، نپال، ترکیه و سریلانکا نیز اعضای شریک سازمان همکاری شانگهای هستند. بررسی برنامه عضویت کامل هند و پاکستان که از سال 2015 میلادی مطرح شده است، دستور کار اجلاس برگزار شده در آستانه است.
وزیر خارجه کشورمان که شامگاه پنجشنبه وارد آستانه پایتخت قزاقستان شده بود، همچنین در آیین گشایش نمایشگاه بین‌المللی اکسپو 2017  حضور یافت و در حاشیه آن با «آنتونیو گوترش» دبیرکل سازمان ملل، «اشرف غنی» رئیس جمهوری افغانستان و نیز با همتایان خود از کشورهای چین، قزاقستان، روسیه، ازبکستان و قرقیزستان دیدار و مذاکره کرد.
«وانگ یی»، وزیر امور خارجه چین در دیدار با ظریف ضمن تأکید بر حمایت از عضویت کامل جمهوری اسلامی ایران در سازمان شانگهای از حمایت جمهوری اسلامی ایران از طرح «یک کمربند یک راه» در برگیرنده طرح چین برای جاده جدید ابریشم قدردانی کرد. همچنین طرفین درباره موضوعات دوجانبه، همکاری‌های بانکی، صادرات محصولات پتروشیمی ایران به چین، دیدار مقامات دو کشور، بحران ایجاد شده بین برخی کشورهای عربی منطقه خلیج فارس و تأکید بر راهکار گفت‌وگوی طرفین و اجرای برجام تبادل نظر کردند.
همچنین در دیدار وزیر امور خارجه ایران و رئیس جمهوری افغانستان دو طرف در زمینه بروز تنش عربی بین کشورهای حاشیه خلیج فارس تبادل نظر و تأکید کردند که لازم است این کشورها مشکلات را با گفت‌وگو حل و فصل کنند، زیرا منطقه تحمل و توان بحران دیگری را ندارد.  اشرف غنی در آغاز این دیدار ضمن محکومیت اقدامات تروریستی در تهران، گفت: «تروریست‌ها دو نقطه نمادین را نشانه گرفته بودند که برای مردم ایران اهمیت زیادی دارد و  این به مثابه دشمنی با ایرانیان است.» وی در ادامه گفت: «جنگ بین دولت‌ها آسان تر از مبارزه با گروه‌ها و شبکه‌های تروریستی است و ضرورت دارد همه دولت‌ها در مبارزه با این گروه‌ها همکاری کنند.»
دبیرکل سازمان ملل نیز در دیدار با ظریف  ضمن محکوم کردن حادثه تروریستی تهران با دولت و ملت ایران ابراز همدردی و همبستگی کرد. طرفین در این دیدار بطور مفصل در باره موضوعات منطقه ای از جمله سوریه، عراق و یمن گفت وگو کردند. گوترش تنها راه حل بحران ایجاد شده بین برخی کشورهای عربی خلیج فارس را گفت وگو و مذاکره خواند. وی همچنین در ادامه ضمن تأیید اجرای مفاد برجام توسط جمهوری اسلامی ایران گفت: موضع رسمی سازمان ملل حمایت از روح و متن برجام است که توافقی تاریخی است.