خط دفاع هماهنگ پرسپولیس مقابل انگیزه کشف نشده استقلال

جلال چراغپور کارشناس فوتبال
استقلال و پرسپولیس در شرایطی یکی از دو دیدار مرحله نیمه نهایی جام حذفی را برگزار خواهند کرد که از لحاظ فنی و تاکتیکی شرایطی متفاوت دارند. در آستانه این بازی حساس وضعیت 4 پست (دروازه- دفاع-‌هافبک و حمله) دو تیم را بدون در نظر گرفتن نام بازیکنان بررسی می‌کنم و به ارزیابی نقاط قوت و ضعف دو تیم می‌پردازم.
دروازه- در شرایط کنونی در خط دروازه تفاوت معنی‌داری بین دروازه‌بان‌های دو تیم وجود ندارد. این در حالی است که این تفاوت در پرسپولیس پیش از بازی با گل گهر در هفته بیست و نهم نسبت به رقیب خود وجود داشت. پیش از بازی با گل گهر جلوی گل خوردن پرسپولیس خیلی خوب گرفته می‌شد و از هر سه توپ صد درصد، یک توپ تبدیل به گل می‌شد و این خیلی مهم بود اما در بازی با گل گهر این زنگ خطر برای دروازه پرسپولیس به صدا درآمد که از سه توپ صد درصد، هر سه توپ به گل تبدیل می‌شود، این یعنی شرایط دروازه  پرسپولیس برتری معنی‌داری ندارد و پرسپولیس یک دروازه‌بان معمولی همانند تیم‌های دیگر دارد. دروازه‌بان استقلال هم در نوع دروازه‌بانی، دروازه‌بان متفاوتی نیست. این درست که در برخی از فاکتورها خوب است اما در برخی دیگر متوسط است. مثلاً در دفع توپ تفاوتی با سایر گلرها ندارد و یک دروازه‌بان معمولی است. دروازه‌بان‌ها 42 فاکتور دارند مثلاً برای دفع توپ؛ توپ‌های زمینی، توپ‌های پله‌ای، ضربه‌های والی، توپ‌های موازی، توپ‌های با قوس زیاد و... جزو فاکتورهایی است که دروازه‌بان‌ها را بر طبق آن می‌سنجند. یا برای خروج‌ها و پوشش روزنه دفاعی هم فاکتورهایی دارند و مسافتی که بیرون می‌آیند را می‌سنجند. گلر استقلال همان قدری پوشش می‌دهد که دروازه‌بان‌های دیگر لیگ پوشش می‌دهند اما علیرضا بیرانوند، دروازه‌بان سابق پرسپولیس جزو گلرهایی بود که فضای زیادی را پوشش می‌داد. او یک قوس یک متر و نیم تا دو متر را پوشش می‌داد و این بیشتر از همه گلرهای ایران بود و همین پوشش خوب باعث می‌شد تا دفاع ضربات سرکمتری بزند. این تفاوت‌های دروازه‌بان‌ها است.
دفاع- یونیت دفاعی 4 پست متفاوت دارد که براساس سیستم دفاع 4 نفری این گونه است: R1  به عنوان دفاع راست شناخته می‌شود و بازیکن کناری دفاع راست را با اصطلاح CR می‌شناسند. L1 بازیکن دفاع چپ و CL به عنوان بازیکن کناری دفاع چپ شناخته می‌شود. استقلال در دفاع راست R1  کمبودهایی دارد که یکی از این کمبودها دیر رسیدن به دفاع است، چرا که بازیکن حاضر در این خط علاقه زیادی به حضور در کارهای هجومی دارد و از نیمه زمین عبور می‌کند. اما در پرسپولیس این گونه نیست و دفاع راست این تیم از نیمه رد نمی‌شود و بازی‌اش را تا نیمه تمام می‌کند و پاس می‌دهد. بازیکنان دفاع راست مرکز و دفاع چپ مرکز پرسپولیس با همدیگر خیلی هماهنگ هستند اما استقلال هنوز در این پست مشکل دارد و دو نفری که در اینجا بازی می‌کنند، معمولاً با بی احتیاطی به بازیکنان حریف موقعیت می‌دهند، یکی از بازیکنان استقلال در دفاع مرکزی دائماً پا به توپ می‌شود و به سمتی می‌رود که گستردگی جمعیت وجود دارد و این موضوع باعث از دست رفتن توپ و ایجاد موقعیت برای تیم حریف می‌شود. اما در پرسپولیس اینگونه نیست و هر دو دفاع وسط این تیم محتاط هستند و کمتر توپ از دست می‌دهند. البته این براساس ترکیبی است که ما در چند بازی گذشته دیدیم. دفاع چپ استقلال یک برتری نگرشی نسبت به دفاع چپ پرسپولیس دارد. استقلال یکی از بهترین دفاع چپ‌های لیگ را دارد و در این پست انسجام خوبی وجود دارد اما این انسجام در دفاع چپ پرسپولیس دیده نمی‌شود. نکته اصلی در خطوط دفاعی این است که چه کسی لایه‌های دفاعی این دو تیم را پوشش می‌دهد که این موضوع به‌ هافبک‌ها ارتباط دارد.
هافبک- استقلال‌ هافبک دفاعی خوبی دارد  و 2 بازیکن جنگنده در این تیم حضور دارند که خیلی خوب در بحث حمله و دفاعی کار می‌کنند و یکی از این دو خیلی خوب به خط حمله اضافه می‌شود اما در پرسپولیس این موضوع وجود ندارد و ‌هافبک دفاعی پرسپولیس به دلیل مصدومیت با روزهای اوجش فاصله دارد. هر دو تیم در‌ هافبک راست و چپ‌ هافبک‌های قابل قبول و متعادلی دارند و در این بخش برتری ویژه‌ای ندارند. ‌هافبک‌های هر دو تیم خیلی خوب توپ را به مهاجمان می‌رسانند و از این نظر خلاق هستند.
حمله- استقلال در خط حمله ترکیب ایده‌آل و استانداردی دارد. یکی از ایده‌آل‌ترین ترکیب‌ها ترکیب بازیکن هدف و بازیکن سایه است. تیم ملی ما در گذشته این ترکیب فوق‌العاده را داشت و علی دایی مهاجم هدف بود و خداداد عزیزی مهاجم در سایه محسوب می‌شد. مهاجم هدف باید قابلیت‌هایی همچون ضربه با سر و شوت داشته باشد که مهاجم هدف استقلال چنین خصوصیتی دارد. مهاجم سایه باید خصوصیت‌هایی همچون تکنیک و سرعت داشته باشد که این قابلیت را هم استقلال دارد و از این نظر کاملاً استاندارد است، این موضوع در هر تیمی نعمت است و در پرسپولیس هم وجود دارد اما سرمربی پرسپولیس از این موضوع بی خبر است. مهاجم هدف معمولاً توسط چند دفاع حریف زیر نظر گرفته می‌شود اما مهاجم سایه معمولاً رها می‌شود و حریفان به این موضوع اهمیت چندانی نمی‌دهند.
* جدا از بررسی خطوط دو تیم یک نکته اصلی و انگیزشی هم وجود دارد. پرسپولیس سهمیه آسیا را گرفته و با 14 امتیاز اختلاف قهرمان لیگ شده است. شاید بتوان این طور تصور کرد که انگیزه پرسپولیس برای درخشش درجام حذفی نسبت به رقیب سنتی پایین‌تر است چرا که با فتح لیگ به اهداف بزرگ‌تری دست یافته اما در طرف مقابل استقلال برای اینکه سینه به سینه حریف پیش برود و کم نیاورد، باید جام حذفی را فتح کند. آبی‌ها در لیگ برتر دوم شدند و سهمیه لیگ قهرمانان را گرفتند اما این تیم برخلاف حریفش جامی کسب نکرده و انگیزه دارند تا این جام را فتح کنند. این انگیزه کشف نشده‌ای در استقلال است که تا حدودی می‌تواند تیم برنده دربی را مشخص کند.‌‌