آرشه‌ای متفاوت برای کمانچه‌نوازی

اردشیرکامکار
 نوازنده کمانچه، قیچک و ویولن
دراین روزها که شرایط دنیا تغییر کرده نیاز است بیشتر مراقب سلامتی یکدیگرباشیم و فاصله‌های اجتماعی را بیشتر رعایت کنیم. این موضوع درباره آموزش‌های هنری هم صدق می‌کند و باید نسبت به فرزندان مردم و هنرجویان مسئول بود چرا که این نگرانی‌ها همچنان وجود دارد و برهمین اساس بهتر است مبحث آموزش موسیقی به‌صورت غیرحضوری وآنلاین یا آفلاین انجام گیرد. البته به‌کارگیری این روش، درکنار محاسن آن، معایبی هم دارد. به‌طور مثال مبحث آموزش آنلاین موسیقی برای کسانی که ابتدای راه هستند مشکل است. به این دلیل که علاوه برکوک نادرست سازها نیازاست فواصل موسیقی وانگشت‌گذاری به‌صورت حضوری آموزش داده شود اما برای افرادی که این مراحل را گذرانده‌اند شرایط کمی بهتر است و این موضوع تقریباً درخصوص همه سازها صدق می‌کند. باید بگویم بیش از40 سال است که به تدریس سازکمانچه می‌پردازم و در این سال‌ها بیشتر دغدغه فکری‌ام تألیف متد وشیوه‌ای سیستماتیک برای آموزش این سازبوده. به این دلیل که هنرجوی موسیقی از روز نخست آموزش تا مراحل عالی آموختن این ساز شیوه درستی برای آموختن داشته باشد و خصوصاً در این روزگار این موضوع همیشه مورد توجهم بود اما به‌دلیل محدود بودن روش‌های آموزشی، نوشتن این‌گونه کتاب‌های مقدماتی بسیار مشکل است. چرا که یک هنرجوی نوپا توانایی نواختن گام‌ها، اکتاوها و ملودی‌های مختلف را ندارد و به همین سبب نیاز است بنابر چارچوب‌های محدود و تعریف شده متدهای آموزشی نوشته شود تا شاگرد بتواند پله به پله این روش‌های آموزشی را طی کند تا به مراحل بالاتر دست یابد.
درکتاب اول «آموزش کمانچه نوازی» که به تازگی منتشرشده، سعی کرده‌ام این نکات را مدنظر قرار داده و این موضوعات را لحاظ کنم.این کتاب آموزشی برای همه رده‌های سنی تعریف شده البته پیش از این کتاب‌های آموزشی و تألیفات دیگری هم بوده که در هنرستان تعلیم داده می‌شود و دوستان دیگری هم به این موضوع توجه داشته‌اند اما در این کتاب سعی‌ام براین بوده ضمن مطالعه تمامی کتاب‌های آموزشی که پیش‌تر نوشته شده و بهره و آموزش از آنها، کتابی با برداشت ذهنی خود بنویسم که متفاوت و معرف سبک کاری و آموزشی خود است. کتاب اول «آموزش کمانچه نوازی» نسبت به دیگر کتاب‌های آموزش کمانچه‌نوازی- که البته محدوداست- ملودیک‌تر عمل می‌کند و دراین کتاب از ملودی‌های موسیقی مقامی و محلی کمانچه‌نوازی چهار گوشه ایران بهره برده‌ام. نکته دیگر این که تصمیم دارم این کتاب را به مدت یک سال تدریس و تجربه کنم و البته بهتراست دیگر دوستان هم از این روش آموزشی بهره‌مند شوند تا اگر انتقاد و نکته‌ای لازم بود مرتفع گردد و قطعاً این انتقادات می‌تواند به هرچه بهتر شدن موضوعات این کتاب کمک کند. البته در دیگر کتاب‌های آموزش کمانچه‌نوازی که امروزه تدریس می‌شوند از روش‌های خوبی استفاده شده اما از دیدگاه من کامل نیست و تلاش من این بوده که با استفاده ازمطالعه و تجربیات کتاب‌هایی چون لو ویولن، سوزوکی یا دیگر کتاب‌های آموزشی آکادمی جمهوری آذربایجان یا دیگر نقاط بهره گرفته و یک کتاب جامع و کامل معرفی کنم.
بسیار خوشحالم که دراین سال‌ها استقبال از ساز کمانچه نسبت به 40‌سال گذشته خیلی بهتر و بیشتر شده است، آن دوران عده محدودی به کمانچه‌نوازی می‌پرداختند اما امروزه درسطح ایران کمانچه‌نوازان بسیار خوبی دیده می‌شوند که به زیبایی ساز می‌نوازند و همچنان هم این استقبال وجود دارد. به‌عنوان مثال در چند روزی که این کتاب آموزشی منتشر شده از شهرهای دور و نزدیک مورد توجه قرار گرفته و استقبال شده است. متأسفانه متد آموزشی برای ساز کمانچه که قابلیت تدریس درهنرستان‌ها و دانشگاه‌های موسیقی را داشته باشد بسیار انگشت‌شمار است و امیدوارم این کتاب بتواند این کمبود را جبران کند. «کتاب آموزش کمانچه‌نوازی» همراه با سی‌دی بوده و  درصدد هستیم جلد دوم آن را تا پایان اسفند ماه منتشر کنیم. درجلد یک و دو روشی را دراین کتاب گنجانده‌ام که آموختن مقامات موسیقی برای شاگرد آسان‌تر باشد. هرچند به‌دلیل محدود بودن نمی‌توانستیم همه مقام‌ها و ملودی‌های محلی را در این دو جلد تعریف کنیم و در مجلدات بعدی به این موضوع توجه بیشتری خواهد شد.‌ ‌