میوه نخر نشسته
مرضیه ربیع
در گذشتهای نه چندان دور چیپس و پفک جزو خوراکیهای باکلاس به حساب میآمد و کسانی که زورشان به پاستیل و چیپلت سرکهای نمیرسید، بچههای خودشان را با نارنگی و پرتقال سرگرم میکردند. تازه گولشان هم میزدند که میوه ویتامین دارد و پفک را جلوی رویشان آتش زده و میگفتند: ببین، ببین... این از مواد نفتی درست شده... هندوانه و خربزه هم که پای ثابت تابستان بود و حتی سعدی هم برای آنها تبلیغ میکرد:
نیکوتر از این میوه همه عمر که خوردهست؟
شیرینتر از این خربزه هرگز که چشیدهست؟
البته حساب موز و گوجه سبز و چاقاله بادام که از همان اول جدا بود و با از ما بهترون میگشتند. حتی حافظ هم از جمله عاشقان آنها بوده و در وصفشان گفت:
ناوک چشم تو در هر گوشهای
همچو من افتاده دارد صد قتیل
با همه این اوصاف قیمت میوه هم به یکباره گران شد تا جایی که ملکالشعرای بهار هم بعد از اینکه پای درد دل مردم نشسته بود، صدایش درآمد:
یکی شکایت کردست کز چه روی امسال
مرکبات گران است وگوجهها نارس
اما در این میان، سهراب سپهری بود که از گرانی میوه خیلی جا خورد و شرمنده خانواده هم شد:
من به خانه بازگشتم، مادرم پرسید:
میوه از میدان خریدی هیچ؟
او که رویش نمیشد به مادرش بگوید که میوه گران شده و کسی که روزگارش هم بد نیست و درآمدش در حد متوسط است، دیگر زورش به خرید میوه هم نخواهد رسید، پس سعدی را واسطه قرار داد تا شاید مادرش هم متوجه اوضاع شود:
درخت میوه مقصود از آن بلندترست
که دست قدرت کوتاه ما بر او یازد
ولی مادرش زیر بار نرفت و گفت که الا و بلا میخواهم برای فردا شب املت درست کنم. سهراب خیلی تلاش کرد با کمک سعدی اوضاع میدان میوه و ترهبار کاشان را برای مادرش شرح دهد:
آن بوستان میوه شیرین که دست جهد
دشوار میرسد به درخت بلند او
گویا مادر سهراب باز هم راضی نشد و او هم قول داد که لااقل برای املت فردا شب، هر جوری هست گوجه را بخرد. پیش خودش گفت اگر بروم سر زمین، شاید گوجه ارزانتر باشد:
یاد من باشد فردا، بروم باغ حسن گوجه و قیسی بخرم.
او تمام شب را با فکر گوجه گذراند. سعدی هم رفیقش بود و برای دلداریاش گفت:
ترسم ای میوه درخت بلند
که نیایی به دست کوتاهم
البته سهراب در پاسخش گفت: ممنون از دلداریت! ولی گوجه درخت ندارد و بوتهای است! سعدی هم آمد درستش کند و گفت: به تماشای میوه راضی شو
ای که دستت نمیرسد بر شاخ
سهراب هم به او گفت: آخر خودم هم املت دوست دارم، مخصوصاً با سبزی خوردن و ماست که هوش از سرم میبرد: تا مزه ماست، تا طراوت سبزی
سهراب که دیگر طاقت نداشت، از سعدی تقاضای وجه دستی نمود و گفت: توروخخخدا به من پول بده گوجه بخرم! او حتی سعی کرد به او تضمین دهد که اگر پول نقد ندارد، ولی سرمایه دارد و پولش را پس میدهد:
آسمان مال من است.
پنجره، فکر، هوا، عشق، زمین مال من است.
البته سعدی که دنیا دیده بود و همینجا شستش خبردار شد که او پول پس بده نیست. لذا سعی کرد با زبان ادبی به او بفهماند که دوستیشان سر جای خود، ولی من را چیزی فرض نکن! (منظورش این بود که خودتی!)
مرا فقیه مپندار و نیک مرد مگوی
که عاقلان نکنند اعتماد بر پندار
هر چند پس از این، اطلاع دقیقی از رفتن یا نرفتن سهراب به باغ حسن و سرنوشت املت فردا شب خانهشان به جا نمانده؛ ولی انصافاً پول قرض گرفتن برای خرید میوه خیلی جفاست...
که گفت پیرزن از میوه میکند پرهیز
دروغ گفت که دستش نمیرسد به ثمار
در گذشتهای نه چندان دور چیپس و پفک جزو خوراکیهای باکلاس به حساب میآمد و کسانی که زورشان به پاستیل و چیپلت سرکهای نمیرسید، بچههای خودشان را با نارنگی و پرتقال سرگرم میکردند. تازه گولشان هم میزدند که میوه ویتامین دارد و پفک را جلوی رویشان آتش زده و میگفتند: ببین، ببین... این از مواد نفتی درست شده... هندوانه و خربزه هم که پای ثابت تابستان بود و حتی سعدی هم برای آنها تبلیغ میکرد:
نیکوتر از این میوه همه عمر که خوردهست؟
شیرینتر از این خربزه هرگز که چشیدهست؟
البته حساب موز و گوجه سبز و چاقاله بادام که از همان اول جدا بود و با از ما بهترون میگشتند. حتی حافظ هم از جمله عاشقان آنها بوده و در وصفشان گفت:
ناوک چشم تو در هر گوشهای
همچو من افتاده دارد صد قتیل
با همه این اوصاف قیمت میوه هم به یکباره گران شد تا جایی که ملکالشعرای بهار هم بعد از اینکه پای درد دل مردم نشسته بود، صدایش درآمد:
یکی شکایت کردست کز چه روی امسال
مرکبات گران است وگوجهها نارس
اما در این میان، سهراب سپهری بود که از گرانی میوه خیلی جا خورد و شرمنده خانواده هم شد:
من به خانه بازگشتم، مادرم پرسید:
میوه از میدان خریدی هیچ؟
او که رویش نمیشد به مادرش بگوید که میوه گران شده و کسی که روزگارش هم بد نیست و درآمدش در حد متوسط است، دیگر زورش به خرید میوه هم نخواهد رسید، پس سعدی را واسطه قرار داد تا شاید مادرش هم متوجه اوضاع شود:
درخت میوه مقصود از آن بلندترست
که دست قدرت کوتاه ما بر او یازد
ولی مادرش زیر بار نرفت و گفت که الا و بلا میخواهم برای فردا شب املت درست کنم. سهراب خیلی تلاش کرد با کمک سعدی اوضاع میدان میوه و ترهبار کاشان را برای مادرش شرح دهد:
آن بوستان میوه شیرین که دست جهد
دشوار میرسد به درخت بلند او
گویا مادر سهراب باز هم راضی نشد و او هم قول داد که لااقل برای املت فردا شب، هر جوری هست گوجه را بخرد. پیش خودش گفت اگر بروم سر زمین، شاید گوجه ارزانتر باشد:
یاد من باشد فردا، بروم باغ حسن گوجه و قیسی بخرم.
او تمام شب را با فکر گوجه گذراند. سعدی هم رفیقش بود و برای دلداریاش گفت:
ترسم ای میوه درخت بلند
که نیایی به دست کوتاهم
البته سهراب در پاسخش گفت: ممنون از دلداریت! ولی گوجه درخت ندارد و بوتهای است! سعدی هم آمد درستش کند و گفت: به تماشای میوه راضی شو
ای که دستت نمیرسد بر شاخ
سهراب هم به او گفت: آخر خودم هم املت دوست دارم، مخصوصاً با سبزی خوردن و ماست که هوش از سرم میبرد: تا مزه ماست، تا طراوت سبزی
سهراب که دیگر طاقت نداشت، از سعدی تقاضای وجه دستی نمود و گفت: توروخخخدا به من پول بده گوجه بخرم! او حتی سعی کرد به او تضمین دهد که اگر پول نقد ندارد، ولی سرمایه دارد و پولش را پس میدهد:
آسمان مال من است.
پنجره، فکر، هوا، عشق، زمین مال من است.
البته سعدی که دنیا دیده بود و همینجا شستش خبردار شد که او پول پس بده نیست. لذا سعی کرد با زبان ادبی به او بفهماند که دوستیشان سر جای خود، ولی من را چیزی فرض نکن! (منظورش این بود که خودتی!)
مرا فقیه مپندار و نیک مرد مگوی
که عاقلان نکنند اعتماد بر پندار
هر چند پس از این، اطلاع دقیقی از رفتن یا نرفتن سهراب به باغ حسن و سرنوشت املت فردا شب خانهشان به جا نمانده؛ ولی انصافاً پول قرض گرفتن برای خرید میوه خیلی جفاست...
که گفت پیرزن از میوه میکند پرهیز
دروغ گفت که دستش نمیرسد به ثمار
آدرس مطلب
http://old.irannewspaper.ir/newspaper/page/7892/30/610638/0
ارسال دیدگاه
ضمن تشکر از بیان دیدگاه خود به اطلاع شما رسانده می شود که دیدگاه شما پس از تایید نویسنده این مطلب منتشر خواهد شد.
دیدگاه ها ویرایش نمی شوند.
از ایمیل شما فقط جهت تشخیص هویت استفاده خواهد شد.
دیدگاه های تبلیغاتی ، اسپم و مغایر عرف تایید نمی شوند.
ویژه نامه
































