چرا بایدن، بنت را به نتانیاهو ترجیح می‌‌دهد

آرزون دیوید میلر، کارشناس ارشد اندیشکده کارنگی
مترجم: وصال روحانی
یکی از سؤالات چند هفته اخیر این است که چرا جو بایدن بر حفظ حکومت لرزان نفتالی بنت در اسرائیل تأکید دارد، اما واقعیت امر این است که رئیس جمهور امریکا بیش از آنکه خواهان استمرار حضور بنت باشد، نگران بازگشت احتمالی بنیامین نتانیاهو به اریکه قدرت است.
عملکرد بایدن در قبال دولت نفتالی بنت در 17 ماهی که از زمامداری او در کاخ سفید می‌گذرد، بر این پایه استوار بوده که هر کار لازمی را برای قوام بخشیدن به وضعیت وی انجام بدهد تا مبادا نتانیاهو بتواند شرایط بازگشت‌اش به پست نخست‌وزیری را هموار کند. البته بایدن در حمایت آشکار از سران رژیم صهیونیستی محتاط‌‌ تر از سلف خود - دونالد ترامپ - عمل کرده و هرگاه بحران بر تل‌آویو حاکم شده، حاکمان کاخ سفید کوشیده‌اند خودشان را در این ارتباط بی‌طرف و بی‌توجه نشان بدهند. حتی در سال 1991 که شهرک‌سازی‌های غیر‌قانونی اسرائیلی‌ها در نوار غزه بیش از اندازه شد، جورج بوش رئیس جمهوری وقت امریکا و جیمز بیکر وزیر خارجه منتخب وی جریان واریز یک کمک مالی چند میلیارد دلاری به رژیم صهیونیستی را متوقف کردند تا وانمود کنند با حرکات فراقانونی و ظالمانه این رژیم ضد‌بشری مخالف‌اند. با این حال تاریخ روابط امریکا و اسرائیل سرشار از مواردی است که نشان می‌دهد دولت وقت امریکا کوشیده، کابینه‌ای در تل‌آویو به قدرت برسد که منافع امریکا را بیشتر تأمین کند. یک مورد واضح آن در سال 1996 بود که بیل کلینتون رئیس جمهوری وقت امریکا از شیمون پرز، نخست‌وزیر اسرائیل در کاخ سفید پذیرایی و با او هم‌آوایی کرد، با این هدف که وی را در انتخابات اسرائیل از حریف جوان‌تر و تندروتری که او را تهدید می‌کرد (نتانیاهو)، پیش بیندازد. حتی وقتی این سیاست جواب نداد و نتانیاهو برنده انتخابات شد، کلینتون به وضوح اعتراف کرد که سیاست‌های پرز در راه برقراری آتش‌بس ولو موقت بین اسرائیل و فلسطینی‌ها مؤثرتر از نتانیاهو بوده و پرز بسیار نزدیک‌تر به نگرش‌های کاخ سفید به این موضوع است تا «نتانیاهو»یی که زبان صلح را نمی‌شناسد.

اتفاقی که بایدن هرگز فراموش نمی‌کند
همین امروز هم به راحتی می‌توان حس کرد که کمترین تشابه اندیشه‌ها و نازل‌ترین روش‌های کاری مشابه بین بایدن و بنت وجود دارد ولی رئیس جمهوری امریکا می‌داند با بنت بسیار بهتر و بیشتر می‌تواند به اجرای اصول و اتخاذ مواضعی در خاورمیانه نایل آید که امکان نیل به آنها در‌ صورت زمامداری نتانیاهو در تل‌آویو وجود ندارد. از سوی دیگر بایدن ترجیح می‌دهد بنت در تل‌آویو بر سر قدرت بماند، زیرا او برخلاف نتانیاهو از حالا در چرخه انتخابات ریاست جمهوری امریکا در سال 2024 دخالت نخواهد کرد. این در حالی است که اگر نتانیاهو دوباره رئیس دولت صهیونیستی شود، با جمهوریخواهان در راه برکناری بایدن و روی‌ کار آمدن یکی از جمهوریخواهان ارشد (احتمالاً دونالد ترامپ) همکاری نزدیکی برقرار خواهد کرد. بایدن هنوز از یاد نبرده است که چگونه در زمانی که معاون باراک اوباما بود و به سرزمین‌های اشغالی سفر کرده بود، نتانیاهو در حضور وی نمایش قدرت داده و تأکید کرده بود که شهرک‌سازی‌های جدید برای اشغالگران صهیونیستی در شرق بیت‌المقدس در دستور کار اوست و به‌سرعت اجرایی خواهد شد.

از تلفن سریع تا گفت‌و‌گویی با یک ماه تأخیر
خاطرات همان سفر اسفبار بود که بایدن را مصمم ساخت پس از فتح انتخابات 2020 امریکا، مقدمات به قدرت رسیدن بنت را جور و شرایط را برای شکست نتانیاهو در انتخابات فراهم کند. بایدن حتی ملاحظه مسائل ظاهری را هم نکرد و به محض ثمر دادن مساعی‌اش و به قدرت رسیدن بنت در تل‌آویو به او تلفن زد و به وی تبریک گفت و بنت اولین رئیس دولتی بود که پس از افتضاح سیاسی بایدن در افغانستان در تابستان سال پیش و فرار حقارت‌بار سربازان امریکایی از کابل، به امریکا سفر و آنجا با بایدن دیدار و گفت‌و‌گو کرد. ملاقاتی که طی آن بایدن روابط امریکا با اسرائیل را خدشه‌ناپذیر توصیف کرد. این در حالی بود که بایدن پس از پیروزی در انتخابات سال 2020 امریکا یک ماه طول داد تا به نتانیاهو که در آن زمان در رأس قدرت بود، تلفن بزند.

یک عامل کمکی برای عبور از مهلکه‌ها
بایدن در دوره حضور بنت توانسته است تقریباً به همه اهدافی که در ارتباط با رژیم صهیونیستی برای خود قائل است، دست یابد و عمده‌ترین آنها آرام نگه‌داشتن نسبی اسرائیل در سیاست‌های برون‌مرزی‌اش و تلطیف شرایط نوار غزه است، بدون اینکه جهانیان پی ببرند امریکا سهم مهمی در این امر دارد. اسرائیل در‌مورد سیاست‌ها و موضعگیری‌هایش نسبت به ستیز اخیر روسیه و اوکراین نیز همان راهی را رفته است که واشنگتن می‌خواهد و به جای در پیش گرفتن سکوت یا حمایت پنهانی از مسکو، به طرف اوکراینی تمایل نشان داده و واشنگتن نوعی آزادی نسبی را هم در این زمینه برای رژیم صهیونیستی قائل شده تا بنت نه حالت یک دنباله‌رو صرف بلکه احساس شریک بودن با واشنگتن را داشته باشد. به واقع آنقدرها هم سخت نیست که بتوان فهمید چرا بایدن حاضر است هر کاری بکند تا تل‌آویو دوباره به دست بنت و هر کسی به قدرت برسد بجز نتانیاهو، زیرا بنت بهتر و بیشتر می‌تواند او را از مهلکه‌هایی عبور بدهد که برای تجدید پیروزی وی در انتخابات میاندوره‌ای 2022 و سپس انتخابات ریاست جمهوری سال 2024 امریکا به آن نیاز است.
منبع:   Foreign Policy