افسانه کودکانه پینوکیو به روایت بزرگسالانه «دل تورو»

وصال روحانی/ وقتی «گی یرمو دل تورو»ی غیرمتعارف و درون‌گرا به سراغ سوژه کودکانه و برون‌گرایانه پینوکیو می‌رود و وارد حیطه کارتون‌سازی می‌شود، ناگفته پیدا است که روزهای پایانی پاییز 2022 با اتفاقات خوشی چه در زمینه‌های مضمونی هنر هفتم و چه در مورد رونق گیشه‌ها همراه خواهد شد. آوردن توصیف کوتاه این فیلم از این‌رو الزامی است.

پینوکیو
کارگردان هاک گی یرمو دل تورو و مارک گوستافسون
صدا‌پیشه‌ها: اوان مک گرگور، دیوید برادلی، تیلدا سویین تون، کریستوف والتزفین وولف هارد، کیت بلنچت و ران پرلمن
این اولین باری است که در عمر هنری 30‌ساله «گی یرمو دل تورو»ی مکزیکی، این هنرمند دست به ساختن یک فیلم بلند کارتونی می‌زند و البته این کار را نه به تنهایی بلکه با شراکت مارک گوستافسون انجام می‌دهد. دل تورو و گوستافسون از سیستم موسوم به استاپ موشن در تولید این انیمیشن سود جسته‌اند و حاصل کارشان خلق پینوکیویی است که از نسخه پینوکیویی چندی پیش والت دیسنی تیره‌تر و ماورایی‌تر نشان می‌دهد و بسیار بیشتر از آن فیلم هشدار‌دهنده است. دل تورو سال‌ها بود می‌خواست چنین فیلم و منظری را در ارتباط با این کاراکتر معروف بینی‌ دراز که چوبی است و آرزوی انسان شدن دارد، بسازد؛ اما مشغولیت‌های دیگر، وی را از این کار بازمی‌داشت. این تأخیر طولانی به ضرر او تمام نشد زیرا دل تورو را قادر ساخت با تولید و ارائه فیلم غیرعادی «شکل آب»  جوایز اصلی اسکار 2017 را برباید و فیلم «کوچه کابوس» او هم که در طول سال 1401 از تلویزیون ایران پخش شده، از بهترین کارهای سینمای جهان در سال 2021 تلقی شده است. باید متذکر شد در طول سالیان ده‌ها نسخه تلویزیونی، نمایشی و فیلم‌های بلند و کوتاه سینمایی درباره پینوکیو ساخته و عرضه شده‌اند ولی انگار این موضوع هرگز کهنه نمی‌شود و این موجود همیشه جست‌و‌جوگر هیچ‌گاه جذابیت‌اش را از دست نمی‌دهد.ورژن تازه و دل تورویی گوستافسونی پینوکیو در اوایل آذر 1401 به نمایش درمی‌آید، ولی تحت هیچ شرایطی نباید فراموش کرد دل‌‌تورو با ادغامی از ایده‌های منحصر به فرد فرهنگی‌اش با سیستم فیلمسازی هالیوودی به متاعی ناب تبدیل شده که در هنر هفتم کمیاب است. توفیق او در آمیختن این دو حالت کاملاً متفاوت، سبب شد وقتی تهیه فیلم «پسر جهنمی» با اهداف درشت اقتصادی هالیوود به وی سپرده شد، در این راه کم نیاورد و این قضیه در امر ساخت دوگانه «حاشیه‌های پاسیفیک» که یک کار علمی – تخیلی و حادثه‌ای هالیوود است و هر دو نسخه آن در دهه 2010 به نمایش درآمد، تکرار شد و گیشه‌های پررونق هر دو قسمت دلالت بر کاردان بودن دل تورو داشت. این هنرمند همیشه نوجو در بازگشت به سوژه‌های فرهنگی و محبوب غیر هالیوودی‌اش هم کوچک‌ترین مشکلی نداشته و بدون فوت وقت به وادی آدم‌های ویژه‌ای برگشته که گرایش‌هایشان غیرمعمول و در پی بعیدترین ناشناخته‌ها هستند. اینها به ما می‌گوید نسخه ماورایی او از پینوکیو می‌تواند از عجیب‌ترین و جالب‌ترین فیلم‌های کل سال رو به پایان 2022 باشد.