گپ و گفتی با حمیدرضا قزلباش، کارگردان زنجانی به بهانه نمایش خیابانی «قلیان اویونی»

تئاتر می‌تواند افسردگی کرونا را از بین ببرد‌


مریم صفار
خبرنگار
نمایش خیابانی «قلیان اویونی» از شهر زنجان در بخش مسابقه این دوره از جشنواره حضور دارد. حمیدرضا قزلباش کارگردان این نمایش درباره مختصات «قلیان اویونی» گفت: این نمایش بر پایه بازی‌های آیینی و سنتی آذربایجان بویژه استان زنجان است. به بهانه یک قصه بسیار ساده بیشتر به بازی‌ها و آیین‌هایی که در ایام بسیار دور در زنجان مرسوم بوده و به دست فراموشی سپرده شده، پرداخته شده است. به بهانه این قصه ساده خواستیم دوباره آیین‌هایی همچون «ارتولاما»، «قلیان اویونی» و یک یا دو بازی نمایشی دیگر را که در آذربایجان مرسوم بود دوباره زنده کنیم.
قزلباش ضمن اعلام این نکته که نمایش خیابانی و میدانی اصولاً بر مبنای تعامل با مخاطب پیش می‌رود، گفت: در نمایش‌های میدانی تماشاگران دورتادور اجراگران نمایش جمع می‌شوند. وقتی این شرایط پیش آمد و به ما گفتند که باید روی استیج نمایش را اجرا کنیم، طبیعتاً میزانسن‌ها و خود نمایش دستخوش تغییراتی شد تا بتوانیم تا حد امکان از بریده شدن این ارتباط جلوگیری کنیم. نمایش ما آیینی است و بر اساس یک‌سری رسوم و بازی‌ها پیش می‌رود و به همین دلیل می‌تواند با وجود فاصله‌ای که میان ما و مخاطبان وجود دارد، این ارتباط را برقرار کند. اگر نمایش در شرایط عادی اجرا می‌شد طبیعتاً کار گروه اجرایی ساده‌تر می‌شد اما شرایط امروز بسیار خاص است و ما هم تابع این شرایط هستیم.
این کارگردان تئاتر ضمن اعلام این نکته که «قلیان اویونی» 15 بهمن‌ماه در دو مکان؛ پهنه رودکی تالار وحدت و محوطه آبنمای ایران‌مال اجرا می‌شود، گفت: هدف برگزارکنندگان جشنواره ای ن است که نمایش خیابانی را در مکان‌های مختلفی در میان مردم اجرا کنند و این اتفاق مثبتی است. البته خاصیت نمایش خیابانی این است که هنرمند به‌سراغ مردم برود و از این جنبه با اجراهای صحنه‌ای متفاوت است. باید بتوان در هر مکانی نمایش خیابانی اجرا کرد. هدف تئاتر خیابانی بردن نمایش به میان مردم است. در غرب هم شرایط بر همین منوال است و چون در ابتدا این‌گونه نمایشی برای اعتراض به وجود آمده، به آن نمایش چمدانی هم می‌گفتند. تمام ابزار و وسایل را در یک چمدان جا می‌دادند تا بتوانند به‌محض رسیدن به یک مکان شلوغ، نمایششان را اجرا کنند و سریع هم مکان را ترک می‌کردند.
کارگردان «قلیان اویونی» ضمن اعلام این نکته که به دلیل سابقه برگزاری جشنواره تئاتر خیابانی در مریوان، مخاطب تئاتری در این شهر به‌وجود آمده است، گفت: مسئولان می‌توانند با الگو قرار دادن اتفاقی که در مریوان رخ داده است، در سراسر ایران چنین جشنواره‌هایی را برگزار کنند تا مردم به تئاتر علاقه‌مندتر شوند. طبیعتاً پیش از برگزاری جشنواره تئاتر خیابانی، مردم با مقوله تئاتر خیابانی آشنایی نداشتند. طی سالیان و استمرار جشنواره هم هنرمندان خوبی در این خطه پرورش پیدا کرده‌اند و هم مردم به تئاتر خیابانی علاقه‌مند شده‌اند. مطمئنم در شهرهای دیگر ایران هم درصورت استمرار اجرای نمایش خیابانی این اشتیاق به‌وجود خواهد آمد.
وی در ادامه افزود: البته چون در زنجان آثار خیابانی در مراسم و مناسبت‌ها اجرا می‌شود، مردم این استان با تئاتر خیابانی ناآشنا نیستند اما طبیعتاً هرچقدر بیشتر به این نوع نمایش پرداخته شود، شرایط بهتری بـــــرای مـــــــردم به‌وجود می‌آید.
این هنرمند عرصه تئاتر ضمن اعلام این نکته که مخاطبان تئاتر خیابانی نسبت به مخاطبان تئاتر صحنه‌ای سلایق متنوع‌تری دارند، گفت: تئاتر خیابانی باید تا حد امکان به زبان ساده و به زبان خود مردم اجرا شوند تا تأثیر لازم را بگذارند. اعتقاد دارم آثار خیابانی تأثیرگذارتر از نمایش‌های صحنه‌ای است. اگر شهرداری‌ها به‌عنوان متولی اصلی به میدان بیایند و با همکاری وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی اجراهای خیابانی را در سراسر کشور به‌صورت برنامه‌ریزی‌شده و منظم پیش ببرند، شاهد اتفاق‌های خوبی در میان مردم خواهیم بود.
وی در ادامه افزود: کرونا در سراسر جهان پدیده‌ای نادر بود که همه را غافلگیر کرد اما اینکه بلافاصله فرهنگ و هنر تعطیل شد و آخرین چیزی که اجازه فعالیت پیدا کرد باز هم فرهنگ و هنر بود، رویه اشتباهی است چون استفاده از ابزار فرهنگی و هنری در راستای آموزش و کاهش استرس‌ها و تفریح و سرگرمی مردم تأثیر دارد. این روزها به‌غیر از کرونا مردم ما با مشکلاتی همچون افسردگی شدید دست به گریبان شده‌اند. هنر می‌توانست نقش مثبتی ایفا کند تا مردم حداقل افسرده نشوند. همچنین باعث می‌شد هنرمندان هم آسیب نبینند.‌

آدرس مطلب http://old.irannewspaper.ir/newspaper/page/7556/14/568141/0
ارسال دیدگاه
  • ضمن تشکر از بیان دیدگاه خود به اطلاع شما رسانده می شود که دیدگاه شما پس از تایید نویسنده این مطلب منتشر خواهد شد.
  • دیدگاه ها ویرایش نمی شوند.
  • از ایمیل شما فقط جهت تشخیص هویت استفاده خواهد شد.
  • دیدگاه های تبلیغاتی ، اسپم و مغایر عرف تایید نمی شوند.
captcha
انتخاب نشریه
جستجو بر اساس تاریخ
ویژه نامه ها