
وزیر امور اقتصادی و دارایی با اشاره به تأثیر افشای اسامی بدهکاران بانکی
از 400 شرکت دولتی،درآمد عملیاتی 140 شرکت افزایش پیدا کرد و 97 درصد رشد درآمد داشتند. از 111 شرکتی که زیان انباشته داشتند، نیمی از آنها به سمت سودآوری حرکت کردند
گروه اقتصادی / دولت سیزدهم برای نخستین بار در راستای ایجاد شفافیت در نظام بانکی و عرصه اقتصاد ملی، دست به انتشار بهروز اطلاعات ابربدهکاران بانکی زد. اقدامی که با وجود ضرورتی که داشت، دولتهای گذشته از انتشار آن طفره میرفتند. در همین راستا، بانک مرکزی تاکنون در چند نوبت، فهرست بدهکاران بانکی و همچنین تسهیلات کلان به اشخاص مرتبط با بانکها را منتشر کرده است. در کنار آن، انتشار صورتهای مالی شرکتهای دولتی پذیرفته شده در بورس و خارج از بورس نیز تأثیر زیادی در ارتقای شفافیتی که اقتصاد ایران به آن نیاز مبرم دارد؛ داشته است.
حال پس از نخستین گام که همان انتشار فهرست بدهکاران و تسهیلات کلان بوده است، نوبت به برداشت مزیتها و آثار این کار است. در این زمینه کارشناسان اعتقاد دارند ضمن اینکه این اقدام موجب بهبود قابل توجه شفافیت میشود از فساد و رانت نیز جلوگیری میکند. در این خصوص، وزیر اقتصاد با بیان اینکه شفافیت درباره ابربدهکاران بانکی موجب شده بسیاری از تسهیلات سوخت شده برگردد، گفت: برای بانکهای توسعه تعاون، توسعه صادرات، مسکن و هوشیار. یکسوم تسهیلات سوخت شده «ام پی ال» بانک کاهش پیدا کرده است. به گزارش وزارت امور اقتصادی و دارایی، «سیداحسان خاندوزی» با اشاره به انتشار صورتهای مالی سال ۱۴۰۰ شرکتهای دولتی غیربورسی در سامانه کدال اظهار داشت: سال گذشته در ابتدای دولت سیزدهم که برای نخستین بار صورت مالی ۳۰۰ شرکت دولتی را منتشر کردیم برخی ایراد گرفتند که اینها مربوط به دولت قبل است که اعلام شده نه دوره عملکرد خود شما و همچنین انتشار این صورتهای مالی چه کمکی به مسائل اقتصادی کشور میکند.
وزیر اقتصاد افزود: امسال و در روزهای گذشته صورتهای مالی ۴۰۰ شرکت دولتی را منتشر کردیم، خیلی هم تحت فشار بودیم که این تعداد کمتر شود، اما بجز هشت شرکتی که مسائل تحریمی داشت و نباید دشمنان سوءاستفاده میکردند تمام شرکتهای دیگر را بهعنوان شفافیت اعلام کردیم و به این طریق، هم به شبهه سیاسی بودن جواب دادیم و هم نشان دادیم همین شفافیت موجب شده مدیران دستگاههای دولتی به سمت اصلاح عملکرد بروند. وی خاطرنشان کرد: درآمد عملیاتی ۱۴۰ شرکت دولتی در سال گذشته افزایش پیدا کرده و ۹۷ درصد رشد درآمد داشتند، همچنین ۱۱۱ شرکت دولتی هم که به دلایل مختلفی زیان انباشته داشتند حدود نیمی از آنها یا به سمت سودآوری حرکت کردند یا از وضعیت ورشکستگی نجات پیدا کردند، حدود ۵۷ درصد به سمت سودآوری حرکت کردند و این مسیر ادامه دارد. خاندوزی ادامه داد: حتی در حوزه بانکهای دولتی که شفافیت ابربدهکاران بانکی را انجام دادیم موجب شده بسیاری از تسهیلات سوخت شده برگردد، برای بانکهای توسعه تعاون، توسعه صادرات و مسکن و ... یکسوم تسهیلات سوخت شده «ام پی ال» کاهش و در بانک ملی ۱۴ درصد کاهش پیدا کرده؛ اینها ثمرات حرکت به سمت شفافیت است که آرام آرام خود را در عرصه مدیریت نشان میدهد.
وزیر اقتصاد تأکید کرد: برای اینکه بستر مشارکت مردم، فعالان اقتصادی و صاحبنظران را فراهم کنیم همچنان پای شفافیت ایستادهایم.
رشد ۴۹ درصدی تسهیلات اعطایی بانکها در نیمه اول امسال
در حالی فهرست بدهکاران و معوقات بانکی منتشر میشود که شبکه بانکی طی شش ماه اول امسال حدود یک هزار و ۹۵۴ هزار میلیارد تومان تسهیلات پرداخت کرده که نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۴۹ درصد رشد کرده است.
محمد نادعلی مدیرکل پولی بانک مرکزی با ارائه آمار و ارقام عملکرد بانک مرکزی در این حوزه، اظهار کرد: شبکه بانکی طی شش ماه اول امسال حدود یکهزار و ۹۵۴ هزار میلیارد تومان تسهیلات پرداخت کرده است که نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۴۹ درصد رشد کرده است. بخش عمده این تسهیلات مربوط به تأمین سرمایه در گردش است که حدود ۶۷ درصد از این تسهیلات را در برمیگیرد.
وی با تأکید بر اینکه بخش دیگری که شبکه بانکی به آن تسهیلات پرداخت کرده است، تسهیلات تکلیفی است که در قانون بودجه سال ۱۴۰۱ به آن اشاره شده است، افزود: عمده تسهیلات تکلیفی، تسهیلات مربوط به ازدواج و فرزندآوری است و تا ۲۳ مهر ماه امسال ۵۳۴ هزار فقره وام ازدواج به مبلغ ۷۳ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان پرداخت شده است که نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۵۵ درصد رشد داشته است، همچنین به ۴۳۱ هزار نفر تسهیلات قرضالحسنه فرزندآوری تعلق گرفته است که مبلغ آن به ۱۷هزار میلیارد تومان میرسد.
مدیرکل عملیات پولی و اعتباری بانک مرکزی ادامه داد: علاوهبر این برای تسهیلات ودیعه مسکن که طبق قانون جهش تولید مسکن مصوب شده است نیز به ۸۲ هزارو ۷۴۰ نفر مبلغ ۴ هزارو ۷۰۰ میلیارد تومان پرداخت شده است. نادعلی افزود: طی شش ماه اول امسال به ۷ هزار و ۶۱۲ شرکت دانشبنیان مبلغ ۵۸ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان تسهیلات پرداخت شدهاست که نسبت به شش ماهه ابتدای سال ۱۴۰۰ رشد ۱۰۰ درصدی داشته است. وی با اشاره به تکالیف تسهیلاتی دیگری که به بانکها ابلاغ و توسط آنها اجرا شده است، اظهار کرد: به طور مثال برای خرید تضمینی گندم مبلغ ۳۰ هزار میلیارد تومان بهصورت تسهیلاتی به شرکتهای دولتی بابت خرید تضمینی گندم پرداخت شده است. برای خرید تضمینی سایر محصولات کشاورزی و نهادهها نیز ۳ هزار میلیارد تومان تسهیلات پرداخت شده است.

آخرین وضعیت مالیاتی بخش مسکن نشان میدهد
وصولی 1/1 میلیارد تومان از 3800 میلیارد تومان مالیات خانههای خالی!
مبلغ مالیات خانههای سال قبل که امسال باید اخذ شود سه هزار و 800 میلیارد تومان است اما از این مبلغ تاکنون 1.1 میلیارد تومان وصول شده است
دریافت مالیات از واحدهای مسکونی خالی موضوع ماده ۵۴ مکرر اصلاحی مصوب ۵ آذر ۱۳۹۹ قانون مالیاتهای مستقیم و جزء ۲ بند ط تبصره ۶ قانون بودجه سال ۱۴۰۰ کل کشور است. در سال 99 و 1400 دولت قبل، قانون را اجرا نکرد و اجرای قانون اخذ مالیات از خانههای خالی بهصورت رسمی با ابلاغ دولت سیزدهم در مهرماه سال گذشته آغاز شد. مشمولان پرداخت مالیات، مالیات محاسبهشده خانههای خالی در سال 1400 را امسال باید پرداخت کنند. بر این اساس مالیات خانههای خالی که سال 1400 حدود 3 هزار و 800 میلیارد تومان برآورد شده امسال باید وصول شود، اما آخرین آمار وصولی این مالیات که سازمان امور مالیاتی آن را منتشر کرده است تاکنون 1.1 میلیارد تومان است. بر اساس آمار نفوس و مسکن (سال 95) حدود 2.5 میلیون واحد خالی در کشور موجود است که البته فعالان بازار مسکن تعداد واحدهای خالی را در حال حاضر بیشتر از این عدد میدانند. دریافت مالیات از واحدهای خالی با هدف عرضه این واحدها به بازار مسکن برای جبران نیاز، طراحی شده است. همچنین با توجه به اجرای برنامه نهضت ملی مسکن، بخشی از منابع این برنامه باید از دریافتی مالیات خانههای خالی تأمین شود اما آمار وصولی مالیات خانههای خالی، نگرانی از تحقق اهداف بخش مسکن را نشان میدهد.
اگر تعداد واحدهای خالی در کشور را همان 2.5 میلیون واحدی که سرشماری نفوس و مسکن سال 95 ثبت کرده در نظر بگیریم، تاکنون یک پنجم این تعداد برای دریافت مالیات شناسایی شده است. بر اساس اطلاعات تکمیلی و بهروز شده دریافتی از وزارت راه و شهرسازی و درگاه سامانه املاک و اسکان کشور تعداد ۵۱۵ هزار و ۴۹۳ واحد مسکونی خالی تا کنون شناسایی و به سازمان امور مالیاتی اعلام شده است.
مالیات این واحدها بر اساس دستورالعمل نحوه محاسبات مالیات واحدهای مسکونی خالی مهرماه سال ۱۴۰۰ محاسبه و از طریق پیامک و بارگذاری در درگاه خدمات الکترونیک سازمان امور مالیاتی به مالکان واحدهای مسکونی خالی اعلام شده است، اما همین تعداد واحد شناسایی شده، واحدهای قطعی برای دریافت مالیات محسوب نمیشود چون اغلب مالکان نسبت به آن معترض بوده و اعلام میکنند واحد خالی نیست یا آنها مالک واحد مذکور نیستند. نبود هماهنگی میان دستگاههای مسئول از وزارت راه و شهرسازی تا سازمان ثبت اسناد، وزارت اقتصاد، وزارت نیرو، شهرداریها و ... علت این مشکلات است. ناهماهنگیها باعث کند شدن شناسایی واحدها شده است. به خاطر احتمال خطا در شناسایی واحدهای خالی و امکان عدم پذیرش مالیات اعلامشده بهدلیل عدم خالی بودن واحد مسکونی یا عدم مالکیت و سایر موارد از سوی مالکان، اشخاص برای ویرایش دوباره اطلاعات و حذف اطلاعات قبلی ملکی باید به درگاه سامانه املاک و اسکان وزارت راه و شهرسازی مراجعه و اطلاعات جدید خود را ثبت کنند تا این اطلاعات جدید از سوی وزارت راه و شهرسازی به سازمان امور مالیاتی ارسال شود. پس از دریافت اطلاعات تکمیلی، سازمان امور مالیاتی نسبت به صدور برگ مطالبه و ابلاغ آن به مالکان واحدهای خالی اقدام میکند.
تعداد کل واحدهای خالی شناسایی شده و مالیات تعیینشده که به مالکان آنها در اجرای حکم جزء ۲ بند ط تبصره ۶ قانون بودجه سال ۱۴۰۰ کل کشور از سوی سازمان امور مالیاتی اعلام شده است، بهطور دقیق به ترتیب 493 هزار و 320 واحد و 1.1 میلیارد تومان است.
علاوهبر خانههای خالی، تکلیف دیگر مالیاتی در بخش مسکن، شناسایی خانههای لوکس است که باید اطلاعات آن از شهرداری و وزارت راه و شهرسازی به سازمان امور مالیاتی ارسال شود که سازمان امور مالیاتی نسبت به اطلاعات ارسالی این واحدها نیز رضایت ندارد و آن را دارای اشکال ارزیابی میکند.
با اطلاعات محدود در خصوص خانههای لوکس، مالیات این واحدها کمتر از 500 میلیارد تومان مالیات ارزیابی شده است در حالیکه در قانون درآمد قابل توجهی از این محل پیشبینی شده است. میزان درآمد مالیاتی خانههای لوکس سال ۱۳۹۹ تقریباً نزدیک به صفر بود؛ دیوان محاسبات کشور نیز در گزارش تفریغ بودجه ۱۳۹۹، از صفر بودن درآمد مالیات بر خانههای لوکس و عدم اجرای قانون مربوطه در همان سال خبر داد.
بر اساس آییننامه اجرایی بند «خ» تبصره ۶ قانون بودجه ۱۴۰۰ مصوب ۷ مهر ماه ۱۴۰۰ در دولت سیزدهم، واحدهای مسکونی (شامل کلیه ساختمانها اعم از مستغلات، آپارتمان و ویلا) و باغویلاهای گران قیمت با احتساب عرصه و اعیان متعلق به همه اشخاص حقیقی و حقوقی و افراد تحت تکفل آنها، با ارزش روز بیشتر از ۱۰ میلیارد تومان و همچنین باغ ویلا (اماکنی که مطابق جواز صادره بهعنوان باغ شناخته شده و توسط شهرداریها و دهیاریها حسب مورد پروانه ساخت ویلا برای آن صادر شده است) داراییهای مشمول این آییننامه بودند.