بررسی بازار شش ماهه کار در سال 1401 در مقایسه با شش ماهه بازار کار در سال 1400 نشان از افزایش 138 هزار نفری جمعیت شاغل و کاهش نرخ بیکاری دارد. در این میان وضعیت اشتغال زنان بهبود یافته است.
بر پایه گزارش مرکز آمار ایران، نرخ بیکاری در شش ماهه نخست سال 1401 نسبت به مدت مشابه سال قبل به میزان 0.1 درصد کاهش یافته است. این نرخ در شش ماهه سال 1400 برابر با37.4 درصد بوده است.
در همین مدت با وجود کاهش نسبت اشتغال به میزان 0.2 درصد، جمعیت شاغل کشور 138 هزار نفر افزایش یافته است. به عبارتی این تعداد اشتغال خالص بوده است.
در این مدت جمعیت غیر فعال به میزان 0.3 درصد افزایش داشته است. بدین معنی که نرخ مشارکت اقتصادی 0.3 درصد کاهش داشته است. همچنین نسبت اشتغال 0.2 درصد کاهش را تجربه کرده است.
افزایش سهم بخش صنعت در اشتغال کشور
از آنجا که 92 درصد صنعت کشور را صنایع کوچک تشکیل می‌دهند، رویکرد دولت مردمی سیزدهم در بخش صنعت و تولید، رونق بازار کار و احیای واحدهای تولیدی راکد است؛ این مهم به عنوان یکی از سرفصل‌های کاری دولت از ابتدای فعالیت خود در دستور کار قرار گرفته و تاکنون به نتایج خوبی نیز منتج شده است.
شاید یکی از دلایلی که باعث افزایش اشتغال در بخش صنعت در شش ماهه اول امسال نسبت به مدت مشابه در سال گذشته بوده، همین مورد است.
در این مدت، سهم بخش صنعت، به میزان چشمگیری با افزایش مواجه شده است. طوری که رشد 2.1 درصدی را در این بازه زمانی تجربه کرده است.
سهم صنعت در نیمه اول سال جاری، 48.8 درصد بوده که در شش‌ماهه اول امسال این سهم به 5.9 درصد افزایش یافته است.
 در تابستان امسال نیز شاغلان بخش صنعت با رشد مواجه شدند. بر اساس آمارهای ارائه شده توسط مرکز آمار ایران، تعداد شاغلان بخش صنعت نیز در تابستان سال‌جاری 8 میلیون و 29 هزار نفر برآورد شده، این در حالی است که در فصل مشابه سال گذشته این تعداد 7 میلیون و 907 هزار نفر بوده است، بنابراین تعداد شاغلان در بخش صنعت در تابستان امسال نسبت به تابستان سال گذشته حدود 121 هزار نفر افزایش داشته است. سهم بخش صنعت از کل تعداد شاغلان ایران نیز در تابستان 1401 حدود 33.5 درصد به ثبت رسیده است.
البته در بخش  شهرک‌ها و نواحی صنعتی ایجاد شده آمارها نشان می‌دهد تا پایان شهریورماه امسال ۹۹۸ هزار و ۵۹۵ نفر در واحدهایی که در شهرک‌ها و نواحی صنعتی به بهره‌برداری رسیدند، مشغول به کار بودند که نسبت به اشتغال ۹۶۱ هزار و ۱۷۴ نفر تا پایان سال قبل در این واحدها، حدود ۳.۹ درصد افزایش داشته است.
از طرفی نتایج طرح پایش واحدهای صنعتی غیرفعال نشان می‌دهد که در بین کل واحدهای صنعتی، ١٢ هزار و ۶۷ واحد راکد، شامل ۶۸۱۴ واحد در داخل شهرک‌ها و نواحی صنعتی و 5 هزار و 253 واحد در خارج از آنها وجود دارد که ۶۲ درصد آنها از طریق شیوه‌های فنی باز فعال‌سازی، امکان راه‌اندازی مجدد دارند و در صورت تحقق آن، بیش از ۱۶۷ هزار فرصت شغلی جدید ایجاد خواهد شد و سازمان صنایع کوچک نیز سالانه برای احیای تعدادی از این‌ واحدها برنامه‌ریزی می‌کند.
سهم بخش خدمات با کاهش مواجه شده و از 33.5 درصد به 33.2 درصد رسیده است که در این مدت کاهش 0.3 درصدی داشته است.
کشاورزی نیز با کاهش 1.8 به 15.9 رسیده است که نشان می‌دهد خشکسالی‌های پی در پی عامل اصلی در این افت اشتغال بوده است.
افزایش اشتغال زنان
نسبت اشتغال زنان در شش ماهه اول امسال نسبت به مدت مشابه سال گذشته نیز با افزایش 0.1 درصد به 11.4 درصد رسیده است. در همین مدت از جمعیت غیر فعال زنان نیز به میزان
0.1 درصد کاسته شده و به 86.3 درصد رسیده است. در این مدت نسبت نرخ بیکاری زنان تغییری نیافته و سهم زنان از بیکاری، 2.3 درصد بوده است. وضعیت بیکاری مردان در شش‌ماهه اول امسال نسبت به مدت مشابه در سال گذشته نیز بهبود یافته و با  0.2 درصد کاهش از 5.4 درصد به 5.2 درصد رسیده است. در شش ماهه نخست امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل به مقدار 0.7 درصد به جمعیت غیرفعال افزوده شده است.
کاهش جمعیت بیکار مناطق شهری
جمعیت بیکار در مناطق شهری در نیمه اول سال 1401 به نسبت نیمه اول سال 1400 با کاهش مواجه شده است. در این مدت نرخ بیکاری جمعیت مناطق شهری به 4 درصد رسیده است که با کاهش 0.1 درصدی مواجه شده است. در این مدت، نرخ اشتغال در مناطق شهری ثابت مانده و همچنان سهم اشتغال شهری 36.3 درصد است.
جمعیت غیر فعال شهری در شش ماهه نخست امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل به مقدار 0.1 درصد با افزایش مواجه شده است.
برای جمعیت روستایی در همین بازه زمانی، جمعیت غیر فعال 0.7 درصد با افزایش روبه‌رو شده و نسبت اشتغال نیز با افت 0.8 درصدی مواجه شده است. نسبت جمعیت بیکار روستایی نیز 0.1 درصد رشد کرده است.

وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی درباره صندوق‌های زیرمجموعه وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی بیان کرد: یکی از مسائل صندوق‌ها مشکل ناترازی‌های آنها است که یک طرح بلندمدت برای همتراز کردن منابع و مصارف صندوق‌ها پیش‌بینی شده است و یک‌سری اقدامات فوری بر اساس پیش‌بینی بسیار مناسبی که تا پایان سال داشتیم انجام داده‌ایم و تقریباً کسری بودجه‌مان را برای صندوق تأمین‌اجتماعی تا پایان سال تأمین کرده‌ایم و صندوق بازنشستگی کشوری ظرف این هفته مشکلاتش برطرف می‌شود. سید صولت مرتضوی همچنین از تخصیص منابع برای ایجاد اشتغال به استان‌ها و طرح‌های منطقه‌ای خبر داد و تأکید کرد منابع خرد و سرمایه‌های خانوادگی باید به سمت تولید حرکت کند.
وی با تأکید بر اینکه در کشور بهره‌وری حداکثری از منابع و ظرفیت‌های طبیعی صورت نمی‌گیرد، گفت: با دستور رئیس‌جمهور منابع خوبی برای ایجاد اشتغال به استان‌ها و طرح‌های منطقه‌ای تخصیص خواهد یافت. وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی تأکید کرد: منابع خرد و سرمایه‌های خانوادگی باید به سمت تولید حرکت کند و فرهنگ وقف و راه‌اندازی قرض‌الحسنه‌ها در زمینه اشتغال گسترش یابد. در حال حاضر سوله‌های بزرگی در کشور وجود دارد که به دلیل چالش‌های مالی و نبود دانش در عرصه تولید تعطیل شده‌اند، در حالی که می‌توان از ظرفیت آنها برای طرح‌های اشتغال‌آفرین بهره برد. وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی تأمین و تضمین امنیت شغلی و رفاه کارگران را یکی از رویکرد‌های اصلی دولت مردمی سیزدهم عنوان کرد و گفت: امنیت شغلی کارگران رابطه مستقیمی با آینده زندگی مردم دارد.
سید صولت مرتضوی با بیان اینکه اساس جمهوری اسلامی حفظ کرامت انسانی است، تصریح کرد: علاوه بر رسیدگی به دغدغه‌های اقتصادی و معیشتی باید به اصل حفظ کرامت کارگران توجه ویژه شود.
رئیس شورای عالی کار با بیان اینکه دولت سیزدهم به اصل سه‌جانبه‌گرایی اعتقاد و اعتماد راسخ دارد، گفت: دولت سیزدهم نخ تسبیح اتحاد و همدلی کارگران و کارفرمایان است.
وی تأکید کرد: تشکل‌های کارگری و کارفرمایی صاحب حق و ذی‌نفع خانواده کار و تولید کشور هستند. مرتضوی کاهش دخالت و تصدی‌گری دولت را یکی از سیاست‌های راهبردی وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی دانست و گفت: دولت در رابطه بین کارگر و کارفرما نقش تسهیل‌گر و تنظیم‌گر را ایفا می‌کند. 
وی همچنین تکثر تشکل‌های کارگری را نعمت بزرگی عنوان نمود و تأکید کرد: برای تشکل‌های قانونی کارگری، خط قرمزهای فرضی تعریف نکنیم بلکه تنها خط قرمز کشور نظام جمهوری اسلامی، قانون اساسی و اصل ولایت فقیه است. 
مرتضوی با بیان اینکه رشد اقتصادی ۸ درصدی در کشور با تولید بهره‌ور و رقابت‌پذیر تحقق می‌یابد، گفت: پیشرفت و رشد تولید دانش‌بنیان با دستان توانمند کارگران ممکن می‌شود. 
وی با اشاره به وحدت و انسجام کارگران در کشور افزود: نقش تشکل‌های کارگری در ایجاد اتحاد و مدیریت فضای کسب‌وکار کشور قابل تقدیر است.