مذاکره موگرینی و ظریف برای اجرای توافق هسته‌ای

فدریکا موگرینی، مسئول 42 ساله سیاست خارجی اتحادیه اروپا، امروز برای دیدار با برخی مقامات ایران از جمله رئیس دستگاه دیپلماسی به تهران سفر می‌کند. او پیش از سفر به تهران در سفر به ریاض با تعدادی از مقامات عربستان از جمله «عادل الجبیر» وزیر امور خارجه این کشور دیدار و گفت‌وگو کرد و سپس برای سفری یک روزه راهی تهران شد. موگرینی پیش‌تر اعلام کرده بود که در سفر به ایران با مقامات کشورمان درباره اجرای توافق هسته‌ای و نیز موضوعات منطقه‌ای و دوجانبه تبادل نظر خواهد کرد.
وی که از آبان ماه سال 93 و با رأی رهبران اروپایی، ریاست سیاست خارجی اتحادیه اروپا را برعهده گرفته است، از نیمه آذر 93 با همین سمت و به عنوان هماهنگ کننده در مذاکرات هسته‌ای ایران و 1+5 حضور یافت و سرانجام 23 تیرماه نسخه انگلیسی بیانیه پایانی مذاکرات هسته‌ای و اعلامیه دستیابی به توافق تاریخی وین را قرائت کرد. اتفاق افتخارآمیزی که کاترین اشتون به عنوان سلف موگرینی، تلاش بسیاری برای به دست آوردن آن کرده بود؛ اما در نهایت این افتخار نصیب سیاستمدار جوانی چون او شد.
موگرینی پس از خاویر سولانا و کاترین اشتون، سومین مسئول سیاست خارجی اروپا است که به تهران سفر می‌کند.‌ او پیش از برعهده گرفتن این سمت به مدت چند ماه وزارت امور خارجه ایتالیا را برعهده داشت و با این حال هر دو سمت سپرده شده به او با این انتقاد مواجه بود که موگرینی سیاستمدار کم تجربه‌ای است. انتقادی که حالا پس از چندین ماه حضور مؤثر او در یکی از سخت‌ترین و پیچیده‌ترین مذاکرات سیاسی تاریخ معاصر، چندان محلی از اعراب ندارد.
فدریکا موگرینی 10 آبان 93 و با چند ماه تأخیر نسبت به پایان دوره مسئولیت اشتون مسئولیت سیاست خارجی اتحادیه اروپا را برعهده گرفت. انتخابی که در آن با توجه به در میان بودن پرونده مذاکرات هسته‌ای روی میز کار سیاست خارجی اروپا موضوع پایان‌نامه دکترای او بی‌تأثیر نبود. زیرا موگرینی دکترای خود از دانشگاه «لاسپلنزا»ی رم را با ارائه پایان‌نامه‌ای با عنوان «رابطه سیاست و دیانت در اسلام» دریافت کرده بود و این در حالی بود که نقطه اتکای تیم مذاکره کننده ایران در اصرار بر صلح‌آمیز بودن فعالیت‌های هسته‌ای‌اش بر فتوای رهبر معظم انقلاب درباره حرمت تولید و استفاده از سلاح‌های هسته‌ای قرار داشت.
مسئول ایتالیایی سیاست خارجی اتحادیه اروپا گرچه به نظر می‌رسد حاصل کاشت و داشت اشتون انگلیسی را در وین برداشت کرده است، اما در به هدف رساندن آنچه اشتون برای او به ارث گذاشت، موفق عمل کرد.
موگرینی اگرچه به اندازه اشتون فرصت نداشت تا با فرهنگ مردم ایران آشنا شود و کارش به آنجا نرسید که ناچار باشد برای پیشبرد مذاکرات دست به دامن طراحان لباس ایرانی شود اما یکی از پربازتاب‌ترین چالش‌های خودش را با وزیر امور خارجه ایران بخوبی مدیریت کرد. او که تهدیدش به ترک میز مذاکره با خطاب جدی محمدجواد ظریف و این جمله که «هرگز یک ایرانی را تهدید نکنید» مواجه شده بود، بعد از انتشار این موضوع در مصاحبه با شبکه خبری (CNN) امریکا در مورد مشاجره لفظی‌اش با ظریف گفت: «در این مذاکرات همه دنبال حفظ منافع کشورهای خود بودند. شاید فرهنگ ما ایتالیایی‌ها با ایرانی‌ها نزدیک باشد اما آنجا نژادهای مختلف با فرهنگ‌های مختلف داشتیم. ما بارها در این مذاکرات صدایمان را بالا بردیم اما این به خاطر جدی بودن فضای مذاکرات بود و اینکه همه می‌خواستیم کار خیلی جدی به سرانجام برسد. با این همه، ما با هم بر اساس احترام متقابل سخن می‌گفتیم و در فضایی جدی بحث‌ها را پیش بردیم.» موضعگیری که راه را برای ادامه گفت‌وگوهای مسالمت‌آمیز باز می‌گذاشت.