اتاقی که در آنجا اتفاق افتاد

جان بولتون / مشاورامنیت ملی سابق ترامپ / مترجمان: مسعود میرزایی و بهجت عباسی

چراغ سبز ترامپ به نتانیاهو برای حمله به برجام

در جلسه ترامپ و مکرون سپس درباره موضوعات تجاری و مسائل دیگری مذاکره شد و به‌منظور آمادگی جهت برگزاری کنفرانس مطبوعاتی مشترک، دیدار رؤسای جمهوری دو کشور حدود ساعت 12 و 25دقیقه به پایان رسید. در این جلسه، هیچ یک از رهبران دو کشور موضوع تازه یا متفاوتی را درباره ایران پیش نکشیدند هر چند که ترامپ در بخشی از سخنانش گفت:«هیچ‌کس نمی‌داند قصد دارم چه کاری را انجام دهم... البته شما، آقای رئیس جمهور، دیدگاه‌های خوبی در این زمینه دارید.» سپس ضیافت رسمی شام به‌خوبی برگزار شد؛ البته اگر شما جزو افرادی باشید که ساعت 10 و نیم شب شام می‌خورند. من و همسرم «گرچمن»، برنامه سرگرمی بعد از شام را حذف کردیم درست مانند کلی و همسرش «کارن»، که در مسیر بازگشت به خانه وقتی برای برداشتن کیف و لباس‌های کار خود به دفترمان بازگشتیم با هم
مواجه شدیم.
در مسیر آمادگی برای خروج از توافق هسته‌ای ایران، روز 25 آوریل با موافقت متیس گامی بلند به جلو برداشته شد. متیس گفت اگر تصمیم به خروج گرفته باشید با آن موافقت می‌کنم. دشوار می‌توان گفت این موافقت متیس از روی اشتیاق بود اما دست‌کم ثابت کرد که او در دفاع از این توافق، خودکشی نمی‌کند. متیس بارها و در هر فرصتی که ایجاد می‌شد، مخالفتش را با خروج از توافق تکرار می‌کرد تا اینکه ترامپ چند روز بعد گفت: «نمی توانم در این توافق بمانم». این یک بیانیه قطعی درباره خروج ما از توافق بود.
سپس، صبح روز 25 آوریل، ترامپ بار دیگر تکرار کرد می‌خواهد منوچین کاملاً آماده «اعمال سنگین‌ترین تحریم ها» با خروج ما از توافق باشد. من همچنین آن روز صبح با اِتین مشاور رئیس جمهوری فرانسه ملاقات کردم و برداشتم این بود که مکرون اعضای هیأت خود را درباره محتوای مذاکرات دو نفره با ترامپ به‌طور کامل توجیه نکرده است. البته این خبری عالی بود زیرا نشان می‌داد مکرون به‌طور کامل اظهارات ترامپ را که به او گفته بود آماده خروج از توافق است،
متوجه شده است.
جلسه 27 آوریل ترامپ و مرکل جلسه‌ای رسمی نبود بلکه صرفاً یک «دیدار کاری» محسوب می‌شد. بنابراین به اندازه سفر مکرون با شکوه برگزار نشد. دیدار دو نفره ترامپ با مرکل فقط 15 دقیقه طول کشید و پس از آن جلسه بزرگتری با حضور اعضای هیأت‌ها در اتاق کابینه برگزار شد. ترامپ این جلسه را با انتقاد از نقش آلمان در «تغذیه هیولا» (که منظورش روسیه بود) از طریق پروژه خط لوله «نورد استریم 2» شروع کرد، بعد به اتحادیه اروپا اشاره کرد و گفت فکر می‌کند برخورد این اتحادیه با امریکا بسیار نامناسب بوده است. برای من روشن بود که ترامپ فکر می‌کرد آلمان، به اسارت روسیه در آمده است.
ترامپ همچنین از جمله‌ای استفاده کرد که بعدها آن را بارها شنیدم؛ «اتحادیه اروپا به مراتب بدتر از چین است با این تفاوت که اتحادیه اروپا کوچکتر از چین است.» وی افزود، اتحادیه اروپا تلاش می‌کند امریکا را متضرر کند که مرکل با آن مخالفت کرد (او در ابراز مخالفت خود همچون کل این جلسه به زبان انگلیسی صحبت می‌کرد). مرکل همچنین درخواست کرد امریکا تحمیل تعرفه به واردات فولاد و آلومینیوم را که ترامپ قصد داشت اجرایی کند، سه یا چهار ماه به تعویق بیندازد تا اتحادیه اروپا زمان کافی برای مذاکره با امریکا در این زمینه داشته باشد.
ترامپ گفت نمی‌خواهد با اتحادیه اروپا مذاکره کند. با خودم فکر می‌کردم چه بد که ترامپ همین حس قاطع را درباره کره شمالی ندارد. ترامپ در ادامه بحث عدم پایبندی آلمان به تعهداتش در قبال ناتو و در زمینه افزایش بودجه دفاعی به میزان دو درصد تولید ناخالص داخلی را مطرح و مرکل را به‌عنوان کسی که از ناتو سوء‌استفاده می‌کند توصیف کرد و گفت او حالا همین بازی را سر مسائل تجاری در می‌آورد. مرکل همچنان اصرار داشت که تعرفه‌ها، حتی اگر شده به مدت دو ماه به تأخیر بیفتد اما ترامپ پاسخ داد که این نیز مانند مسأله بودجه نظامی ناتو، وقت هدر دادن خواهد بود. ترامپ پرسید، اختصاص دو درصد تولید ناخالص داخلی به بودجه دفاعی آلمان چه زمانی محقق می‌شود و مرکل با لحنی ساده‌لوحانه پاسخ داد: سال 2030. این پاسخ باعث شد حتی هیأت آلمانی نیز لبخند بزند و ترامپ بگوید مرکل از 16 ماه پیش همین را می‌گوید. در رابطه با تعرفه‌ها، مرکل در نهایت به ترامپ گفت که او می‌تواند هر کاری را انجام دهد چون آزاد (و بی‌قید و بند) است.
اشاره به ایران موضوعی بی‌ربط و خارج از بحث بود. مرکل از ما خواست در توافق بمانیم و ترامپ با بی‌تفاوتی واکنش نشان داد. ترامپ در جمع رسانه‌ها به طور مختصر درباره ایران صحبت کرد و گفت «اجازه نخواهیم داد آنها سلاح هسته‌ای تولید کنند.» تقریباً کل حرفش (درباره ایران) همین بود.
نکته قابل ذکر دیگر شاید حمله به مواضع ایران در سوریه در همان روز بود که احتمال می‌رفت اسرائیل در آن نقش داشته باشد. متیس و برخی دیگر از مقامات پنتاگون نگران بودند این حمله، ایران را وادار به حمله‌ای تلافی جویانه علیه نیروهای امریکایی کند (احتمالاً ایران این حمله را از طریق نیروهای نیابتی شیعه در عراق انجام می‌داد). هیچ اتفاقی رخ نداد و در هر صورت به‌نظر می‌رسید که ترامپ نگران نیست. ترامپ در توجیه نتانیاهو درباره طرز تفکرش درباره ایران گفت که کل توافق بر اساس دروغ بوده، ایران امریکا را فریب داده است و اسرائیل باید در انتقاد علنی از این توافق راحت باشد و البته نتانیاهو تا همان موقع نیز همین احساس را داشت و کارش انتقاد از توافق بود.