در ضرورت حمایت از آثار متفکرانه موسیقایی

شاهین فرهت
آهنگساز
از دیدگاه من موسیقی در هر زمان و مناسبتی قابل اجرا بوده و هست و نباید متوقف شود و البته لازمه آن توجه به تولید آثار فاخر و ارزشمند است. در سال‌های ابتدایی بعد ازانقلاب هم هیچ‌گاه موسیقی جدی و دراماتیک و تأثیرگذار متوقف نشد و موسیقی‌های مناسب آن روزگار و ایام برای مردم تولید شد.
اما نکته مهم در این باره رپرتوار مناسب برای هر ایام است که متأسفانه باید بگویم رپرتوارهای مذهبی در کشور ما بسیار کم است. البته در سال‌های گذشته برخی آهنگسازان خوب ما آثاری برای مراسم مذهبی تولید کردند که حتی قابل اجرا در کنسرت‌های موسیقی است اما هیچ گاه به‌صورت یک اجرای زنده برگزار نشد چرا که حمایتی از این اجراها وجود ندارد. به‌طور مثال سمفونی خسوف اثر آقای شریفیان که اثری بسیار قابل تأمل است یا سمفونی که سال‌ها پیش برای امام رضا(ع) ساختم. تم اصلی این سمفونی در سه موتیف است که درباره فعالیت‌ها، خصوصیات و شخصیت امام هشتم(ع) و مشکلات و مصائب زندگی ایشان است اما این سمفونی هم هیچ‌گاه روی صحنه نرفت. این در حالی است که باید ساخت این نوع آثار در فرهنگ ما گنجانده شود و به آهنگسازان سفارش بدهند چرا که حمایت مسئولان و دغدغه هنرمندان در آفرینش موسیقی مذهبی می‌تواند رافع کمبودهای فعلی باشد.
در تاریخ کشور و مذهب ما بزرگان دینی بسیاری هستند که بهتر است آثار فراوانی در ‌شأن این بزرگان نوشته و تولید شود همان‌طور که در موسیقی کلاسیک هم به این موضوع توجه بسیارشده و بزرگمردان عرصه موسیقی کلاسیک چون باخ، موتزارت، هایدن، شوپن، بتهوون و... آثار بسیاری در این باره ساخته‌اند. به‌طور مثال قسمت دوم سمفونی ارویکا، (سمفونی شماره 3 بتهوون) که در وصف مرگ یک قهرمان است یا صد‌ها آثار دیگر که به موضوعات حماسی و دینی می‌پردازند. ناگفته نماند در به وجود آمدن چنین آثاری نقش آهنگساز بسیار مهم است و به مطالعه و درک او از هستی بستگی دارد. چرا که این موسیقی حالتی بسیار روحانی دارد و یک نوع موسیقی متفکرانه تعریف می‌شود. در واقع تولید یک اثر موسیقی بیانگر ارزش فکری و هنری و سلیقه یک آهنگساز است که می‌تواند بر فطرت مخاطبان خود تأثیر بسیاری داشته باشد. بنابراین در تولید چنین کارهایی باید آثاری نوشته شود که متفکرانه باشد و پستی و بلندی‌های متناسب با آن حماسه و تراژدی را به زبان موسیقی بیان کند. ناگفته نماند خلق یک اثر هنری معنوی نیازمند مؤلفه‌هایی چون آگاهی از مفاهیم کتاب مقدس قرآن، روایات، داستان‌های مذهبی، سخنان بزرگان و... است که یک آهنگساز باید مورد توجه و مطالعه قرار بدهد. در این سال‌ها نیز آهنگسازان بسیاری علاقه‌مند به ساخت این نوع موسیقی‌ها بوده و هستند. خود من چندین اثر در این زمینه ساخته‌ام بدون آنکه سفارشی داده شود و تنها از روی عشق و علاقه این آثار را تولید کرده‌ام ولی با وجود این باز هم حمایتی دیده نمی‌شود و همچنان تأکید من این است که با کمبود رپرتوار برای موسیقی‌های مذهبی مواجه هستیم و باید از سوی مسئولان حمایت و سفارش داده شود.