قهرمان فرهادی و فرهادی قهرمان


رضا صائمی
منتقد
درست در روزگاری که سینمای ایران بیش از یک سال است که دست به‌گریبان بحران کرونا و بالطبع بحران تولید و اکران و مخاطب است و روزهای دشوار و تلخی را سپری می‌کند باز هم اصغر فرهادی قاصد خبرهای خوبی می‌شود و کمی کام تلخ سینمای ایران را شیرین می‌کند. حضور آخرین فیلم او در جشنواره کن که اولین نمایش آن خواهد بود بار دیگر نام ایران و سینمای ایران را در سطح جهانی مطرح می‌کند و بر اعتبار آن می‌افزاید. در واقع این نه فقط «قهرمان» فرهادی که فرهادی قهرمان است که بواسطه جایگاه و اعتباری که در سطح بین‌المللی یافته به سینمای ایران در سطح جهانی اعتبار بخشیده و پرچم آن را بالا نگه می‌دارد. حضور سینما گران و فیلم‌های ایرانی در جشنواره‌های معتبر در شرایط کنونی یک امتیاز مضاعف محسوب می‌شود و کارکردی فرهنگی و اجتماعی دارد. در روزگاری که سینمای ایران بواسطه بلای کرونا دچار رخوت و رکود شده، اتفاقاتی از این دست همچون حضور فرهادی در جشنواره کن حتی می‌تواند یک اتفاق انگیزشی باشد و سینماگران ما را از افسردگی و ناامیدی نجات دهد. واقعیت این است که در جهان امروز فرهنگ برخلاف نظر مارکس، رو بنا، بازتاب و انعکاسی از نظام معیشتی و اقتصادی نیست. فرهنگ خود به زیربنای نظم نوین جهانی بدل شده که حتی اقتصاد و مناسبات آن را نیز طبق معادلات خود صورت‌بندی می‌کند، به طوری که آنچه بر جهان امروز استیلا یافته اقتصاد فرهنگ است نه فرهنگ اقتصادی! در میان ابزارهای گوناگون فرهنگی شاید هیچ چیز به اندازه سینما در جهان تصویری امروز قابلیت و ظرفیت تبدیل شدن به دیپلماسی فرهنگی را نداشته باشد. امروزه درعلوم سیاسی این مسأله بشدت مورد توجه قرار گرفته که افتخارات فرهنگی، هنری و ورزشی به قدرت سیاسی یک کشور در عرصه بین‌المللی افزوده و وزن سیاسی آن را زیاد می‌کند. ضمن اینکه امروزه حتی در عرصه سیاسی نیز افکار عمومی و ذهنیت مردم جهان از هم به‌عنوان بالاترین قدرت سیاسی شناخته می‌شود که می‌تواند تأثیر زیادی بر مناسبات بین‌المللی بگذارد. پیش از فرهادی کسانی مثل کیارستمی و مجید مجیدی هم با درخشش در عرصه‌های بین‌المللی موفق شدند فارغ از افتخارات سینمایی - هنری بر اعتبار سیاسی ایران در جهان بیفزایند. همین که نام ایران در رسانه‌های کشورهای مختلف دنیا با ارجاع به موفقیت‌ها و افتخاراتش برده می‌شود یک سرمایه اجتماعی جهانی به وجود می‌آید که نمی‌توان ارزش و قدرت آن را در مناسبات سیاسی بین‌المللی دست‌کم گرفت. موفقیت‌ها و موفقیت سینماگران و هنرمندان دیگر در جشنواره‌های مختلف جهانی، واجد ظرفیت‌های فراسینمایی است که باید متوجه آن بود و تلاش کرد از این ظرفیت به‌عنوان یک دیپلماسی فرهنگی حسن استفاده را کرد. ممکن است در داخل یا از منظر نقد سینمایی به فیلمی اشکال وارد کرد یا آن را دوست نداشت، اما وقتی آن اثر درعرصه جهانی صاحب رتبه و مقامی می‌شود افتخار و اعتبار آن برای همه ملت ایران بوده و یک افتخار ملی به حساب می‌آید. حالا نه فقط شاهد حضور قهرمان فرهادی در جشنواره کن که شاهد حضور قهرمانانه او در سینمای جهانی هستیم که اعتبار سینمای ایران را تضمین می‌کند. ضمن اینکه با برانگیختن کنجکاوی و هیجان ایرانیان برای موفقیت آن، به نوعی به احیای دوباره مخاطب ایرانی و توجه او به سینما منجر می‌شود. قهرمان نهمین فیلم بلند فرهادی است که در شیراز و با حضور امیر جدیدی، محسن تنابنده، فرشته صدرعرفایی، سارینا فرهادی و جمعی دیگر از بازیگران فیلمبرداری شد. قهرمان یک فیلم با درون‌مایه معمایی است اما همان‌طور که در گزارش ورایتی هم بدان اشاره شده، هنوز کسی داستان این فیلم را نمی‌داند.



آدرس مطلب http://old.irannewspaper.ir/newspaper/page/7615/16/575684/0
ارسال دیدگاه
  • ضمن تشکر از بیان دیدگاه خود به اطلاع شما رسانده می شود که دیدگاه شما پس از تایید نویسنده این مطلب منتشر خواهد شد.
  • دیدگاه ها ویرایش نمی شوند.
  • از ایمیل شما فقط جهت تشخیص هویت استفاده خواهد شد.
  • دیدگاه های تبلیغاتی ، اسپم و مغایر عرف تایید نمی شوند.
captcha
انتخاب نشریه
جستجو بر اساس تاریخ
ویژه نامه ها