ظرفیت‌های دولت آینده در مواجهه با مسائل کشور

ناصر ایمانی
فعال سیاسی اصولگرا
اینکه دولت آینده با چه مسائلی مواجه است و باید چه اولویت‌ها و رویکردهایی داشته باشد پرسشی است که تا زمان آغاز به کار دولت، پاسخ‌های متفاوتی به آن داده خواهد شد. با این حال به نظر می‌رسد اقتصاد و سیاست خارجی محورهای مشترک این پاسخ‌ها قرار گیرند.
از حیث اقتصادی دولت سیزدهم در ابتدای کار با نابسامانی‌های شدیدی مواجه است که در رأس آنها باید به کسری بودجه به عنوان یکی از مسببان اصلی  تورم افسارگسیخته اشاره کرد. به همین دلیل توقع این است که دولت، تدبیر جدی برای جبران کسری بودجه در شش ماهه دوم سال داشته باشد و شاید از این طریق بتواند تا حدودی در کاهش تورم نیز مؤثر واقع شود.
این در حالی است که دولت با لشکری از افراد بیکار و مردمی که وضعیت معیشتی برایشان غیر قابل تحمل شده نیز مواجه است و باید برای این افراد در کوتاه مدت تدبیری بیندیشد. بر این اساس به نظر می‌رسد اصلاح نحوه پرداخت یارانه‌ها یکی از فوریت‌های پیش روی دولت آقای رئیسی است.
مسأله مهم دیگر عرصه سیاست خارجی و مشخصاً مذاکرات احیای برجام است. دولت ایشان  باید تلاش کند که این مذاکرات به نتیجه برسد؛ به طوری که هم حقوق مردم  رعایت شود و هم کشور از این وضعیت تحریم شدیدی که با آن مواجه است خارج شود.
مسأله دیگری که در زمره مسائل پیش رو و اولویت‌های دولت آتی قرار دارد، چینش مدیران دولتی است. در حال حاضر مدیران دولتی در شرکت‌ها و سازمان‌های مختلف در حالت بلاتکلیفی  و بی‌تصمیمی به سر می‌برند.  وضعیت کسانی که قرار است ابقا شوند یا تغییر پیدا کنند باید به سرعت مشخص شود   و دولت   شرایط استقرار پیدا کند زیرا شرایط کشور بلاتکلیفی چند ماهه مدیران را برنمی‌تابد.
در برابر آنچه به عنوان مخاطرات و مسائل پیش راه دولت اشاره شد باید گفت که دولت سیزدهم از ظرفیت‌ها و امکاناتی نیز برای مواجهه با این مسائل برخوردار است.
یکی از این ظرفیت ها شخص آقای رئیسی است، زیرا ایشان فردی است که به لحاظ اخلاق و منش فردی و مدیریتی به روحیه‌ای معتدل و اهل تسامح  شناخته می‌شود. ایشان فردی مردمی است که شائبه‌ای درباره خود و اطرافیان‌شان وجود ندارد، از تندروی به دور و  بسیار متواضع است. این‌ها ویژگی‌هایی است که به استقرار دولت و رابطه‌ای که با مردم برقرار خواهد کرد، خیلی کمک می‌کند. ظرفیت دیگر امید مردم است. اساساً هر دولت جدید  در مردم ایجاد امید می‌کند. دولت‌ها هم از همین پتانسیل باید بخوبی استفاده کنند که  اگر این فرصت از دست برود کار برای دولت بسیار سخت خواهد شد.
در مورد مسائل سیاست خارجی هم باید گفت که گرچه بحران‌های سختی را تاکنون پشت سر گذاشته‌ایم اما امید است که بزودی گشایش‌هایی در سیاست خارجی به وجود آید و این هم می‌تواند ظرفیت خوبی برای دولت آقای رئیسی باشد.
فرصت و ظرفیت دیگری که دولت ایشان از آن برخوردار خواهد بود هماهنگی کاملی است که  بین همه نیروها و دستگاه‌های کشور با  دولت ایشان وجود دارد. نهادهای مؤثر خارج از قوه مجریه  به دلیل اعتمادی که به دولت ایشان دارند با آن همکاری خواهند کرد و کمتر خبری از  موازی کاری‌ها  و مخالفت‌ها خواهد بود.
دولت آقای رئیسی همچنین  از قابلیت خوبی برای بهره‌گیری از ظرفیت کشورهای شرق  و همکاری با چین و روسیه برخوردار است و اگر بتواند از این قابلیت  برای حضور این کشورها در ایران و قراردادهای مختلف استفاده کند می‌تواند به سرعت اقتصاد کشور را ارتقا ببخشد.
موضوع دیگری که درباره دولت آقای رئیسی بسیار مورد بحث است، ترکیب کابینه و مدیران میانی است.
در مورد کابینه به عنوان کسانی که مستقیماً با رئیس جمهوری کار می‌کنند، صرف نظر از خصوصیاتی همچون شایستگی، سلامت و.... لازم است که فرد مورد نظر سیاست‌های دولت و شخص رئیس جمهوری را قبول داشته باشد، زیرا کابینه محل کار است و محل اختلاف نظرهای اساسی نیست اما  در مورد مدیریت‌های پایین‌تر این هماهنگی تا این حد ضروری نیست.
با این حال باید یک قاعده کلی را در نظر گرفت، در قوه مجریه باید شایستگی بر تعلقات سیاسی غلبه داشته باشد. از اینکه این احساس عمومی ایجاد شود که این فرد به این دلیل در این پست قرار دارد که متعلق به فلان جناح است یا سهمیه فلان طیف است بشدت باید پرهیز کرد، بلکه افرادی باید در رأس کار قرار بگیرند که به نظام جمهوری اسلامی اعتقاد و سیاست‌های مد نظر دولت را قبول داشته باشند. به علاوه آنها باید دارای انگیزه، توانایی، شایستگی، مردمی و ضد فساد باشند. با این تعریف اگر از جریان رقیب کسانی دارای این ویژگی‌ها بودند باید از ظرفیت‌شان استفاده شود. باید مبنا در تعیین مدیران بر شایستگی باشد و تفکرات مبتنی بر نگاه جناحی دور ریخته شود. امیدواریم که در دولت آقای رئیسی اینچنین شود.