جدال نور با تاریکی

حسین عامری
منتقد
چند روز پیش فرصتی دست داد تا از طریق پلتفرم تلویزیون تئاتر ایران به تماشای نمایش «اسموکینگ روم» به کارگردانی سعید زارعی بنشینم؛ نمایشی که سال‌ گذشته فرصت نشده بود آن را در جشنواره سی‌و‌نهم تئاتر فجر ببینم. داستان این نمایش از این قرار است که هجدهم تیر ۱۳۹۵ خبرگزاری‌های جهان خبر از انفجار بمبی در فرودگاه آتاتورک ترکیه می‌دهند که باعث کشته شدن ۴۵ نفر و زخمی شدن ۲۳۸ نفر می‌شود. افرادی که رسانه‌ها از آنها به عنوان قربانیان این حادثه تروریستی نام برده‌اند زنان و مردانی از ملیت‌های مختلف هستند که پیش از حمله مهاجمان ناشناس به فرودگاه آتاتورک در اتاق مخصوص سیگار کشیدن این فرودگاه یا همان «اسموکینگ روم» گرد هم جمع شده بودند و هر کدام ماجراهای متفاوتی را تجربه می‌کنند. در این بین نوجوانی که خودش را اسموکینگ روم معرفی می‌کند می‌گوید اتاق سیگار فرودگاه آزمایشگاه او است و هر چیزی در این اتاق زیر نظر او شکل می‌گیرد. همه داستان روی این موضوع و در نهایت انفجار پیش می‌رود و در کنار شخصیت اسموکینگ روم شخصیت دیگری به عنوان ناظر هم حضور دارد که نقش آن را کارگردان خود سعید زارعی ایفا می‌کند. او هم مانند شخصیت اسموکینگ روم فقط ابتدا و انتهای نمایش روی صحنه حضور دارد و در باقی صحنه‌ها فقط صدایش را می‌شنویم که با افراد حاضر در اتاق سیگار به گفت‌و‌گو می‌پردازد. نکته‌ای که در این نمایش در کنار تجربه‌گرا بودن و تازگی‌اش می‌شود به آن اشاره کرد، تعداد بازیگرانی است که هر کدام به‌عنوان افراد حاضر در این اتاق روایت‌هایی دارند که برخی‌شان عقیم و ناقص می‌ماند و می‌شود فکری به‌حالشان کرد. اگر تا پایان داستان با این اثر نمایشی همراه شوید به صحنه و پایان‌بندی خوب آن خواهید رسید و اینجاست که کارگردان، جواب صبوری شما را می‌دهد. در این صحنه پایانی آن بازیگران همراه با آهنگ به کمک فندک‌هاشان اجرای قابل قبولی از نور را در مقابله با تاریکی روی صحنه به تصویر می‌کشند که به نظر تمام حرف این نمایش است که به شکلی تأثیرگذار به مخاطب انتقال داده می‌شود و نشان می‌دهد که بدون دیالوگ‌های بسیار هم می‌شود مفاهیم را به مخاطب القا کرد. امکاناتی که به‌لحاظ نور و صدا و میزانسن در این نمایش وجود دارد می‌تواند آن را به یک‌ تله‌تئاتر خوب تبدیل کند که البته بخشی از این موضوع با پخش اینترنتی آن تأمین شده اما باز هم می‌شود روی آن کار بیشتری کرد و به سویه‌های تصویری آن توجه بیشتری نشان داد.
نویسنده: مهدی زندیه
کارگردان: سعید زارعی
بازیگران: سعید زارعی، مهبد جهان‌ نوش، محمد امین افشار، سویل جعفری، الهه پورسند، فاطمه صادق، علیرضا صمدزاده، فرناز حسین‌ مردی، امیر امرایی‌ نیا، مرتضی سالاری، بیتا طالشی، آهو قلندر، مریم بهمن‌‌پور، فاطیما حسین ‌زاده
پخش: تلویزیون تئاتر ایران