«عمار» سکوت نمی کند

گروه فرهنگی/ نشست خبری دوازدهمین جشنواره مردمی فیلم «عمار» و نخستین جشنواره علوم انسانی «عمار» با انتقادات تند و تیز نادرطالب‌زاده دبیر این رویداد در کانون توجه قرار گرفت. او در این نشست از نبود نگاه نقادانه به اتفاقاتی که هویت انقلاب را تهدید می‌کند گلایه کرد و تأکید کرد رسالت امروز جشنواره به چالش کشیدن همین مسائل و کاستی‌هاست. طالب‌زاده گفت: «برخی فکر می‌کنند ما باید جلوی دهانمان زیپ بکشیم اما عمار دهانش را نمی‌بندد.»
تقدیر از سرور رجایی و مسعود جعفری‌جوزانی
در ابتدای این نشست که صبح روز یکشنبه ۱۲ دی‌ماه در حسینیه هنر برگزار شد حمید صالحی دبیر اجرایی این رویداد اطلاعاتی درباره کم و کیف جشنواره ارائه کرد. امسال جشنواره ۱۸ دی ماه در سالن اندیشه حوزه هنری افتتاح می‌شود و مراسم اختتامیه هم ۲۴ دی ماه در همین سالن خواهد بود. در آیین افتتاحیه بزرگداشت مرحوم محمد سرور رجایی نویسنده افغانستانی که تابستان امسال بر اثر کرونا درگذشت برگزار خواهد شد و در مراسم اختتامیه قرار است از مسعود جعفری جوزانی خالق آثار «شیر سنگی» و «در چشم باد» تقدیر شود. طبق اطلاعات ارائه شده در این نشست اکران‌های مرکزی از روز ۱۹ تا ۲۳ دی در سینما فلسطین خواهد بود و همچنین اکران‌های مردمی به‌صورت حضوری در سراسر کشور توسط اکران‌کننده‌ها که به‌عنوان رابط با جشنواره همکاری می‌کنند برگزار خواهد شد.
فکر می‌کنند باید جلوی دهانمان زیپ بکشیم
نادر طالب‌زاده دبیر جشنواره مردمی فیلم عمار صحبت‌هایش را با اشاره به‌جای خالی وحید جلیلی آغاز کرد و با اظهار خوشحالی از اینکه یکی از سیاستگذاران اصلی عمار که دغدغه‌اش حوزه رسانه بود در صداوسیما مسئولیت گرفته تأکید کرد مأموریت او ایجاد تحول در صداوسیماست. طالب‌زاده با نگاهی گذرا به تاریخچه و اساس شکل‌گیری جشنواره عمار، ‌ چیستی هویت انقلاب اسلامی را مبدأ این جریان دانست و عنوان کرد که تقریباً نصف دولتمردان چه این دولت و چه دولت قبلی نتوانستند این نقاط را درست به هم بچسبانند. او گفت: «یکی از خصوصیات «عمار» این است که هویت انقلاب اسلامی در وجودش است. امروز در وین بر سر اینکه انقلاب اسلامی چیست دعواست. این یک نبرد نرم است.»
او از پختگی نگاه و حرفه‌ای شدن جوانان خوشفکر و پردغدغه در عمر 12 ساله جشنواره گفت و از فیلم «دیپورت» به‌عنوان یکی از آثار استاندارد یاد کرد: «دکوپاژش شبیه کارهای رابرت برسون است. باید در مدرسه فیلم حرفه‌ای منهتن چندین دوره را پشت سربگذاری تا چنین فیلمی بسازی. این دست کارها برد بین‌المللی دارد،  باید زیرنویس کرد و برای آن پخش بین‌المللی در نظر گرفت.» تمرکز صحبت‌های طالب‌زاده در بخش دیگر صحبت‌هایش درباره جای خالی پرداخت به معضلاتی بود که عموماً با هشدار مواجه می‌شود. او گفت: «ما برخی جاها در عمار نگهبانان خوبی نبودیم. این هم به‌خاطر سن و سال کم بچه‌هاست. چون سنشان کم است احتیاط می‌کنند و سراغ برخی موضوعات نمی‌روند. مثلاً به سراغ حوزه‌های امنیتی نمی‌روند. برخی ارگان‌ها خیلی متمول هستند اما کسی سمتشان نمی‌رود که پولش را از کجا آورده و کجا توزیع و پخش می‌کند. البته سال گذشته فیلم خوبی در حوزه اقتصادی ساخته شد اما از صاحبان آن ارگان با «افق» تماس گرفتند که این فیلم را پخش نکنید. در حالی که نقد درون گفتمانی خوبی داشت و 5 داور صاحبنام به آن جایزه اول را داده بودند. این‌ مسائل باید اصلاح شود چون از همین جاها مال نامشروع در جیب خیلی‌ها رفته است.»
این برنامه‌ساز باسابقه تلویزیون تأکید کرد که جوانان باید سراغ این دست موضوعات بروند و آن را جراحی کنند اما می‌ترسانندشان و چون جوان هستند پا پس می‌کشند. او به‌عنوان نمونه از برخورد سلبی با محمدرضا شهبازی در شبکه افق یاد کرد و گفت: «شهبازی کارهای طنز می‌سازد و در یکی از برنامه‌ها نسبت به فرزند یکی از مراکز اقتصادی نقد داشت که چطور جوان 22 و 23 ساله‌ صاحب هلدینگ چند میلیاردی است،  اما بعد از گفتن این حرف حالا چهار ماه است که حق آمدن روی آنتن تلویزیون را ندارد.»طالب‌زاده به دستور حضرت امام در جلد بیست‌ویک صحیفه نور و فرمان ایشان به موسوی اردبیلی اشاره کرد و گفت: «آدرس می‌دهم اما باز نمی‌کنم ببینید چطور آخرین فرمان امام(ره) نادیده گرفته شد. این نیازمند یک جراحی است. در حالی که صداوسیما،  حوزه هنری، فارابی هیچ کدام این کار را نمی‌کنند و احتیاط می‌کنند. یکی از مأموریت‌های ویژه عمار همین رسالت و نترسیدن از آن است.»
او البته نسبت به ایجاد فضای آزاد گفت‌وگو در صدا و سیمای این دوره اظهار امیدواری کرد و در ادامه با تأکید بر لزوم انجام کارهای بین‌المللی در عین حال از برخی موانع انتقاد کرد: «همین امروز برای بزرگداشت حاج قاسم سلیمانی میهمانانی از امریکا دعوت کرده‌ایم،  وزیر امور خارجه موافقت کرده،  وزارت ارشاد دعوت کرده،  دانشگاه اصفهان اسپانسر بوده اما به آنها ویزا نمی‌دهند. می‌گویند کمیته‌ای در وزارت خارجه هست که اجازه ورود نمی‌دهد،  من قدیم دست و پایی داشتم و به‌دنبال کار می‌رفتم ولی الان نمی‌توانم. این ریای امریکا را به چه کسی باید گفت؟ اینها را باید علنی گفت و عمار جای آن است. فکر می‌کنند ما باید جلوی دهانمان زیپ بکشیم اما عمار دهانش را نمی‌بندد.»
از نبود عدالت رسانه‌ای تا تلاش برای تعامل و تأمل اندیشه
در ادامه این نشست سعید خورشیدی،  عضو شورای سیاستگذاری عمار از فقدان عدالت رسانه‌ای سخن گفت: «وضعیت رسانه و سینما به‌گونه‌ای است که بخشی از مردم و اقدامات در سینما و رسانه دیده نمی‌شوند. در این چند دوره تلاش شده تا این افراد دیده شود که گاهی هم موفق بوده‌ایم.» به گفته او لوکیشن روستا بسامد معناداری در فیلم‌های عمار دارد و در حوزه نقد درون گفتمانی مخاطب به حل مسائل فرا خوانده شده است.او از تلاش‌ برای اینکه این حوزه محدود به فعالان حوزه سینما و رسانه نباشد و عمار به محلی برای تعامل و تأمل فعالان حوزه اندیشه،  رسانه و مردم تبدیل شود، ‌ تولد «جشنواره علوم انسانی عمار» در دل این جشنواره را بخشی از محصول این تلاش عنوان کرد.
پاسخ به مطالبه‌ اندیشمندان
اولین دوره جشنواره علوم انسانی عمار همزمان با دوازدهمین جشنواره مردمی فیلم عمار قرار است برگزار شود. حجت‌الاسلام مجتبی نامخواه دبیر علمی جشنواره علوم انسانی درباره ایده برگزاری این جشنواره گفت: «10 سال پیش وقتی این رویداد برگزار شد به جشنواره علوم انسانی هم فکر می‌کردیم و این ایده خود را در هیأت داوران نشان داد. خروجی آن جلسات برای هر دو گروه جذاب بود. آنچه برای ما جالب بود تحلیل‌های این اندیشه‌ورزان بود که افق‌های جدیدی را پیش روی ما باز می‌کرد.