مشکل بسته‌بندی صنایع دستی بعد از چند دهه حل می‌شود؟

وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی در آستانه هفته صنایع دستی گفته است: «می‌توانم با جرأت بگویم که صنایع‌دستی کشور ما در دنیا نمره اول را دارد.»
حرف عزت‌الله ضرغامی نه کشف تازه‌ای است ،نه دور از واقعیت. ایران جزو 8 کشور اول تولیدکننده صنایع دستی در جهان است. صنایع دستی 11 شهر و سه روستای ایران ثبت جهانی شده است. در ایران، بیش از ٢.۵ میلیون هنرمند و صنعتگر در ٢٩٩ رشته مختلف هنرهای سنتی و صنایع دستی مشغول به فعالیت هستند. ایران، از سال ۱۳۴۷ شمسی از طریق سازمان صنایع دستی کشور، به عضویت این شورا درآمد و در مجمع آسیا و اقیانوسیه آن، مشغول فعالیت شد، اما این گنجینه کهن چقدر در درآمد ناخالص ملی ما نقش دارد؟ پاسخ این سؤال ناامید کننده است. ایران با‌وجود این همه پتانسیل در دهه‌های گذشته نه تنها موفق به برندسازی این گنجینه نشده که جایگاه جهانی فرش و کفش خود را از دست داده است. بازار جهانی صنایع دستی الان در دست چین و هند است، نه ایران. به معنای آن نیست که صنایع دستی هند زیباتر از صنایع دستی ایران هستند اما آنها بازاریابی را خوب بلدند. کافی است به نقشی که در اکسپوی دوبی بازی کرده‌اند نگاه کنید، یا ببینید روسیه با عروسک‌های ماتریوشکا چه کرده است. ماتریوشکا (Matryoshka) که گاهی آن را حتی ماتروشکا هم می‌خوانند، عروسک‌های تو در توی روسی است که در هر کجای دنیا آن را به هر کسی هدیه دهند بدون معطلی خواهد فهمید که این عروسک متعلق به کدام کشور است. چطور روسیه می‌تواند از یک عروسک این همه درآمدزایی و فرهنگسازی کند و ایران با دریایی از صنایع دستی، صادراتش در حد چمدان چند مسافر خلاصه می‌شود؟
چند دهه است مشکل صنایع دستی ایران، بسته‌بندی است؟ حداقل در دو دهه گذشته همه مدیرانی که به ساختمان خیابان آزادی آمده‌اند و مدیریت این حوزه را به دست گرفته‌اند بسته‌بندی را یکی از مشکلات اساسی این حوزه دانسته‌اند. چطور همه می‌دانند مشکل چیست، اما هیچ راه حلی برایش ندارند؟ البته مشکل بسته‌بندی فقط به صادرات صنایع دستی ایران محدود نمی‌شود. بخشی از خرمای جنوب ایران هم با بسته‌بندی سنتی به‌عنوان غذای دام به کشورهای خلیج فارس می‌رود و در بسته ‌بندی‌های شکیل با هزینه‌ای بیشتر به ایران برمی گردد! مشکل کجاست که موضوع بسته‌بندی در صادرات ایران یک بار برای همیشه حل نمی‌شود؟ هر مدیری که به وزارت میراث فرهنگی می‌آید از زیبایی صنایع دستی و تک بودن آن در جهان صحبت می‌کند، اما همچنان صادرات صنایع دستی ایران به‌صورت چمدانی است! صنایع دستی سفال ایران در لالجین همدان در کاغذ روزنامه پیچیده و به عراق صادر می‌شوند! براساس آمارهایی که سید حسین علوی مدیرکل دفتر بازاریابی و تجاری‌سازی به رسانه‌ها می‌دهد، ایران در جایگاه چهلم صادرات صنایع دستی قرار دارد. کشورهای عربی و حوزه خلیج فارس یکی از بازارهای صنایع دستی ایران هستند. چند فیلم و کلیپ به زبان عربی تهیه شده و در کشورهای مقصد تبلیغ شده است؟ معاونت سابق صنایع دستی روسیه را یک بازار نوظهور برای صنایع دستی ایران می‌دانست، اما در همه این سال‌ها چندبار سازمان میراث فرهنگی از مجلس و دولت درخواست اعتبار برای تبلیغ در تلویزیون این کشور کرد؟ زمانی که ایران و روسیه هم به توافق رسیدند تا ویزای گروهی برای گردشگران دو طرف را لغو کنند آژانس فدرال گردشگری روسیه از ما خواست تا جاذبه‌های ایران در تلویزیون روسیه برای جذب گردشگر تبلیغ شود.
پاسخ معاونت میراث فرهنگی به سؤال روزنامه ایران درباره چرایی عدم تبلیغ ایران در روسیه گیر کردن این معاونت در ایستگاه بی‌پولی بود! وضعیت صنایع دستی هم همین است.در همه این سال‌ها مسئولان در پاسخ به این سؤال‌ها، روی بازار داخلی فروش صنایع دستی تأکید کرده‌اند ،اما بازار داخلی هم یک ظرفیت مشخص دارد؛ گرانی و تورم هم مشتری‌ها این بازار را در داخل از کشور هر سال محدود‌تر از سال قبل می‌کند. راه نجات این صنعت –هنر، ورود به تجارت جهانی است که با تعریف کردن و امتیاز دادن به صنایع دستی ای که در داخل مرز مانده‌اند، به دست نمی‌آید!