یک بام و دو هوای جمهوری‌خواهان

زهره صفاری/ ساعاتی پس از آنکه دادگاه عالی امریکا با رد قانون محدودیت حمل سلاح در نیویورک، به نوعی دست مقامات دولتی محلی و دیگر ایالات را برای کنترل سلاح‌های مرگبار بست، مجلس سنا با 65 رأی موافق سناتورهای دوحزب و 33 رأی مخالف، نخستین بسته اعمال محدودیت مالکیت اسلحه در ایالات متحده را پس از حدود 3 دهه به تصویب رساند.
به گزارش «نیویورک تایمز»، عصر پنجشنبه و تنها چند هفته پس از کشتار 19 کودک و دو معلم در مدرسه ابتدایی «اوالده» در تگزاس و دو روز بعد از تیراندازی یک نوجوان در قلب پایتخت امریکا، با‌وجود تداوم مخالفت‌های انجمن ملی سلاح امریکا، همه سناتورهای دموکرات با همراهی 15 چهره جمهوری‌خواه به رهبری «میچ مک کانل» موفق به تصویب این لایحه مهم در سنا شدند، گرچه به اذعان دموکرات‌ها، این لایحه شامل همه خواسته‌های رئیس جمهور و هم حزبی‌هایش در موضوع کنترل سلاح نیست اما از آن جهت که برای نخستین بار در چند دهه اخیر، طرحی در حوزه کنترل سلاح مورد حمایت هر دو حزب بزرگ امریکا قرار گرفته است، اتفاقی تاریخی به شمار می‌رود.
«جو بایدن» بلافاصله پس از پایان این رأی‌گیری در بیانیه‌ای با تقدیر از توافق سناتورهای کشورش، این طرح را بستری برای تقویت امنیت شهروندان امریکا عنوان کرد و از مجلس نمایندگان خواست با تسریع در روند بررسی و تصویب این طرح، مصوبه نهایی قانونی شدن آن را هر چه زودتر به دفتر او بفرستند.
به نوشته «ان پی آر» (رادیو ملی امریکا)، «بایدن» در این بیانیه اعلام کرد: «امشب پس از 28 سال انفعال، نمایندگان هر دو حزب در کنگره پیامی امیدوارکننده به خانواده‌های امریکایی دادند و با تصویب این طرح به خشونت با سلاح گرم پاسخ منفی دادند.»
تداوم تلاش جمهوری‌خواهان مخالف
گرچه تصویب لایحه کنترل سلاح سنا ،هفته‌ها پس از مذاکرات پیوسته سناتورهای برجسته دو حزب به ثمر نشست، اما به نظر نمی‌رسد با توجه به تداوم تلاش‌ نمایندگان حزب جمهوری‌خواه در مجلس ،نمایندگان مسیر آسانی را برای قانونی شدن پیش رو داشته باشند. به باور کارشناسان «بی بی‌سی»، با‌وجود اینکه «نانسی پلوسی»، رئیس دموکرات این مجلس وعده تصویب سریع این لایحه را داده اما «کوین مک کارتی» رهبر اقلیت جمهوری‌خواه، نمایندگان هم حزبی اش را ملزم به مخالفت با این بسته کرده است. این در حالی است که این سنگ اندازی‌ها با توجه به تعداد «اکثریتی» دموکرات‌ها نمی‌تواند در تصویب این قانون خلل ایجاد کند اما فرایند تصویب را کشدار خواهد کرد. در همین حال انجمن ملی سلاح امریکا نیز با مخالفت صریح با این طرح مدعی است این محدودیت نمی‌تواند خشونت را در ایالات متحده کنترل کند.
همزمان «تد کروز»، سناتور تگزاس که برای نامزدی جمهوری‌خواهان در انتخابات 2022 ریاست جمهوری خیز برداشته است نیز این طرح را مورد انتقاد قرار داد و گفت: «این طرح تنها تلاشی برای خلع سلاح کردن شهروندان قانونمند است اما نمی‌تواند امنیت فرزندانمان را تضمین کند.»
اما به باور کارشناسان «پولتیکو»، تصویب این طرح می‌تواند برای جمهوری‌خواهان نفع سیاسی داشته باشد، طوری که «میچ مک کانل»، رهبر اقلیت جمهوری‌خواه سنا نیز آن را یک مصلحت اندیشی و سیاست خوب برای جذب آرای از دست رفته قرمزهای امریکایی در بسیاری از مناطق امریکا دانسته است: «ما میدان رقابت را در بسیاری از مناطق حومه‌ای از دست داده‌ایم، بنابراین فکر می‌کنم این طرح که هم امنیت مدارس و هم سلامت روان را در برمی گیرد، می‌تواند راهکاری سازنده در این باره باشد.»
امریکا پیشتاز حمل سلاح
براساس مفاد لایحه کنترل سلاح سنا، در صورت قانونی شدن آن، از این پس نوجوانان 18 تا 21 سال تنها با بررسی دقیق سوءپیشینه و گذراندن مراحل تست سلامت روان قادر به دریافت سلاح هستند. این طرح همچنین ایالت‌ها را به رعایت قانون «پرچم قرمز» برای توقیف سلاح افراد پرخطر ترغیب خواهد کرد. این در شرایطی است که امریکا بالاترین آمار کشتار با سلاح گرم را در میان کشورهای ثروتمند جهان در اختیار دارد و تنها در سال‌ جاری 20 هزار و 900 شهروند امریکایی با شلیک گلوله کشته شده‌اند و در عین حال آخرین لایحه کنترل سلاح در ایالات متحده به سال 1994 برمی گردد که این قانون نیز یک دهه قبل ابطال شده بود.