نرخ بیکاری به کمترین میزان خود در 17 سال اخیر رسید

ایلیا پیرولی
خبرنگار

شاید مخالفان این دولت هرگز فکر نمی‌کردند که دولت سیزدهم طی یک سال، آن هم تحت شرایط ظالمانه تحریم اقتصادی،اقتصاد به گل نشسته از دولت سابق را رونق بدهد. این را داده‌های مرکز آمار، بانک مرکزی و همچنین بانک جهانی می‌گوید. توقف روند صعودی نرخ بیکاری در بهار امسال و همچنین کاهش نرخ بیکاری و افزایش رشد اشتغال علاوه بر تثبیت شغل‌های ایجاد شده، تنها نمونه‌ای از کارنامه دولت سیزدهم است، طوری که حالا نرخ بیکاری به کمترین میزان خود طی 17 سال اخیر رسیده است.
هنگامی می‌توان به عملکرد دولت در یک سال اخیردر این زمینه به عنوان موفقیت یاد کرد که شرایط یک سال اخیر اقتصاد ایران، وضعیت پایداری نداشت و رکود تورمی اقتصاد را به پستوها کشانده بود، آنگونه که اشتغال غیررسمی دو چندان شده بود. میراثی از دولتی مستأصل که به انتظار ای اف تی اف و برجام نشسته بود.
درتازه‌ترین گزارش مرکز آمار که دو روز پیش در تارنمای این مرکز به اشتراک گذاشته شد، نرخ بیکاری نسبت به بهار امسال و تابستان سال گذشته در پایان شهریور ماه کاهشی نشان می‌داد.
ثبت نرخ 8.9 درصد بیکاری در تابستان امسال، کمترین میزان نرخ اعلام شده در 17 سال گذشته از سال 84 تا کنون بوده است. این همان نقطه عطفی است که گزارش جدید مرکز آمار و فعالیت‌های اقتصادی دولت را برجسته می‌کند.  تابستان سال 1384 نرخ بیکاری در کشور 11 درصد بود که بعد از گذشت 17 سال این نرخ در تابستان سال 1401 به 8.9 درصد رسیده است. جالب آنکه بالاترین نرخ بیکاری ثبت شده در 17 سال اخیر، مربوط به سال 95 بوده که 12.7 درصد ثبت شده است، یعنی زمانی که برجام در حال اجرا بود و دولت روحانی از رونق اقتصاد می‌گفت، اما رونقی که دولت روحانی از آن سخن می‌گفت به اشتغالزایی منتج نشد.
اقدامات دولت سیزدهم برای بهبود فضای کسب و کار
در این مدت یک سال، دولت سیزدهم با وجود اقتصاد فرو رفته در رکود و همه‌گیری بیماری کرونا، اقداماتی انجام داد که منتج به بهبود فضای کسب و کار شد.
واکسیناسیون عمومی، تسهیل در صدور مجوزها و کاهش ۵ واحد درصدی مالیات تولید و از همه مهمتر پرداخت تسهیلات هدفمند اشتغالزایی و احیای واحدهای تعطیل‌شده و نیمه تعطیل از مهم‌ترین اقداماتی است که به رونق کسب و کار و رشد اشتغال کمک کرد.همین چند وقت پیش بود که وزیر اقتصاد به وضعیت نامناسب اقتصادی در هنگام آغاز دولت سیزدهم اشاره کرده بود و در این باره توضیح داده بود ، اولین اقدام دولت این بود که ترمز دلایل بی‌ثبات کننده اقتصاد کشور را بکشد.
سیداحسان خاندوزی با این توضیح گفته بود که برای به ثبات رساندن اقتصاد کشور، دولت شروع به کشیدن ترمزهای بی‌ثبات کننده اقتصاد کشور، از جمله متوقف کردن اقداماتی که نوعی بی‌انضباطی در اقتصاد به وجود می‌آوردند، کرد و به پرداخت‌ها انضباط بخشید و سخت‌گیری‌هایی را در پرداخت‌های بانکی انجام داد.
وی همچنین از صدور بیش از 240 هزار مجوز کسب و کار در این یک سال اخیر خبر داده بود؛ موضوعی که خود عامل اصلی در بهبود شاخص‌های فضای کسب و کار می‌شود.
وزیر اقتصاد همچنین به گام دوم دولت در حوزه اقتصادی، اشاره کرد و گفته بود که ایجاد فرصت برای رونق تولیدکنندگان کشور، دومین گام دولت برای بهبود فضای کسب‌و‌کار و رونق تولید و اشتغال در راستای رشد اقتصادی کشور بود.
خاندوزی، به تولید کنندگانی اشاره می‌کرد که سال‌ها دست و پا بسته در حصار دستگاه‌های دولتی بودند و باید سال‌ها معطل می‌ماندند و گاهی درگیر مفاسد و رشوه می‌شدند، در حالی که طبق سیاست‌های اقتصاد مقاومتی، تولید کننده داخل کشور باید با خیال راحت و تکریم فعالیت اقتصادی خود را انجام دهند. وی بخشنامه‌های جدید و مبهم را یکی از موانع رونق تولید می‌دانست و گفته بود که این ضوابط امروز سازماندهی شده است، البته وضعیت مطلوب و ایده‌ال نیست، اما سعی می‌شود فشار کم شود. مقرر شده  بخشی از درآمد مالیاتی ۳۵۰۰ شرکت بزرگ که درآمدهای مالیاتی آنها به مرکز پرداخت می‌شد به حساب خود استان‌ها واریز شود. گفته می‌شود تا شهریور ماه بیش از ۶ هزار میلیارد تومان از درآمد مالیات شرکت‌های تولیدی به حساب استان‌ها برگشت خورده است.
بانک جهانی از رشد اقتصاد ایران خبر می‌دهد
بانک جهانی هم در جدیدترین ارزیابی خود از وضعیت اقتصادی ایران، رشد اقتصادی ۲.۹ درصدی و بهبود وضعیت تراز حساب‌های جاری و تراز مالی ایران در سال ۲۰۲۲ را پیش‌بینی کرد.
بر اساس این گزارش، تراز تجاری ایران از 3.5 درصد تولید ناخالص ملی در سال 2021 روند افزایشی به خود گرفته و در سال 2022 به 3.8 درصد تولید ناخالص داخلی رسیده است. این رقم در سال 2020 منفی 0.4 درصد بوده است.
همچنین تراز مالی دولت که در سال 2021 منفی 5.3 درصد بوده در سال‌ جاری میلادی بهبود پیدا کرده و به منفی 4.5 درصد خواهد رسید. این رقم در سال 2021 نیز برابر با منفی 5.8 درصد بوده است که نشان از روند بهبود این شاخص طی این سه سال دارد.
آمار تابستان سال 1401
براساس این گزارش، نرخ بیکاری در تابستان سال‌ جاری به ۸.۹ درصد رسیده که نسبت به فصل گذشته ۰.۳ واحد درصد و نسبت به تابستان سال گذشته ۰.۷ واحد درصد کاهش نشان می‌دهد. همچنین جمعیت شاغلان ۱۵ ساله و بیشتر به ۲۳ میلیون و ۷۷۹ هزار نفر رسیده که نسبت به بهار سال‌ جاری ۲۰۱ هزار نفر و نسبت به تابستان سال گذشته ۳۷۴ هزار نفر افزایش داشته است.
طبق گزارش مرکز آمار نرخ بیکاری جوانان ١٥ تا ٢٤ ساله حاکی از آن است که ٢٣,٠ درصد از فعالان این گروه سنی در تابستان ١٤٠١ بیکار بوده‌اند. بررسی تغییرات فصلی نرخ بیکاری این افراد نشان می‌دهد، این نرخ نسبت به فصل مشابه در سال قبل (تابستان ١٤٠٠) ٢.٧ واحد درصد و نسبت به فصل گذشته یک واحد درصد کاهش یافته است.
همچنین بررسی نرخ بیکاری گروه سنی ١٨ تا ٣٥ ساله نیز نشان می‌دهد که در تابستان ١٤٠١، ١٦,٢ درصد از جمعیت فعال این گروه سنی بیکار بوده‌اند. این در حالی است که تغییرات فصلی نرخ بیکاری این افراد نشان می‌دهد این نرخ نسبت به تابستان ١٤٠٠، به میزان ١.٤ واحد درصد و نسبت به فصل گذشته ۰.۴ واحد درصد کاهش یافته است. طبق گزارش مرکز آمار، بخش صنعت نسبت به تابستان گذشته نیز به رشد مواجه شده و سهم این بخش در اقتصاد به 33.8 درصد رسیده است.
این امر نشان می‌دهد که در یک سال اخیر و بخصوص در سال جدید بخش صنعت فعالتر شده  و میزان سرمایه‌گذاری درآن با افزایش مواجه شده است.