حس ترحم به جامعه معلولان وجود نداشته باشد

احمد ارجمندی: جامعه معلولان از نگاه ترحم‌آمیز خسته شده است. عموماً ما در سریال‌ها و فیلم‌هایی که می‌بینیم، معلولان بدبخت و بیچاره هستند و هر آدمی که بد بوده و خدا می‌خواسته که او را تنبیه کند به شکل معلول نشان داده می‌شود.
در همین راستا جامعه معلولان به صداوسیما و همچنین وزارت ارشاد نامه نوشته و بیانیه داده است اما آنها اهمیتی به این موضوع نداده‌اند و این روال همچنان تکرار می‌شود و ادامه دارد. دوست داشتم این دلسوزی و حس ترحم به جامعه معلولان وجود نداشته باشد و در پایان این نمایشنامه هم که روح این معلول خرابکار از بدنش جدا می‌شود، می‌بینیم که یک روح سالم دارد و مثل دیگران است اما در این بدن گیر
کرده است.
بخشی از گفت‌وگوی این کارگردان با ایران تئاتر

متن «قند خون» پایان خوشی دارد

لیلی عاج: در مورد نمایشنامه «باباآدم»؛ در کاراکترها، شخصیت و محتوای نمایشنامه تغییر ایجاد نمی‌کردم اما شاید ریتم آن را تغییر می‌دادم چون می‌دانم در ساختاری که برای نمایشنامه تعریف کردم همه‌چیز سر جای خود قرار دارد اما الان وقتی به نمایشنامه «قند خون» نگاه می‌کنم، می‌بینم نسخه چاپ‌شده «قند خون» پایان خوشی دارد، کارگرها امیدوار هستند و نمایش با حال خوبی تمام
می‌شود.
شاید بعد از چهار سال وقتی به آن نگاه می‌کنم، می‌بینم هیچ اتفاق خوشایندی برای کارگرها نیفتاده است و همچنان اوضاع معیشتی‏ شان خیلی بد است، با اطمینان می‌گویم که پایان نمایش را اگر امکان داشت تغییر می‌دادم و تلخ و گزنده می‌کردم.
بخشی از گفت‌وگوی این کارگردان با ایران تئاتر

محسن خیمه دوز
منتقد
در هر هنری، از جمله در هنر تئاتر، نوع رویکرد عقلانی که بر آن مسلط است سرنوشت آن را در بازار هدف تعیین می‌کند و اگر چنین رویکردی ضعیف باشد و غیرعقلانی، هنر و از جمله تئاتر مخاطبش را از دست خواهد داد. اگر بپذیریم که تئاتر ترکیبی از سه گانه بازیگر، صحنه و تماشاگر است، با رویکرد غلط تئاتری بخش سوم هر اثر نمایشی نیز از بین می‌رود. تبلیغات بخشی از این رویکرد است اما همه آن نیست. آنچه رویکرد عقلانی به تئاتر را تشکیل می‌دهد، تعیین نسبت آن با بازار هدف است. اینکه مشخص شود تئاتر برای چه کسانی و برای چه هدفی ساخته می‌شود؟
در مقایسه با سینما و موسیقی، تئاتر ماندگاری کمتری دارد، زیرا نه فیلمی از آن ساخته می‌شود که جایی نمایش داده شود، نه امکان دوباره به صحنه بردنش به راحتی فراهم می‌شود (مشکلی که در مورد سینما و موسیقی وجود ندارد) اگر هم فیلمی از یک نمایش تئاتری ساخته می‌‍شود با آن استقبالی که از یک اثر سینمایی می‌شود (فیلم کوتاه، مستند یا داستانی بلند) روبه‌رو نمی‌شود. ضمن اینکه در بین اهالی تئاتر، این پیش‌فرض غلط و غیرعقلانی نیز وجود دارد که دوباره یا چندباره به صحنه بردن یک اثر نمایشی انگار که کسر شأن تئاتر است در حالی که هزاران بار نمایش دادن یک فیلم سینمایی یا پخش شدن یک ترانه و یک اثر موسیقایی نشانه محبوبیت آن فیلم و آن اثر موسیقایی است. در چنین شرایطی که از یک‌سو آن پیش‌فرض غلط و غیرعقلانی درباره تئاتر وجود دارد و از دیگر سو تنگناهای محیطی، مالی و متنی مانع خلق یک اثر تئاتری ماندگار است، تنظیم رویکرد عقلانی برای تئاتر بسیار ضروری است. تجربه نشان داده است که جشنواره‌ها و جایزه‌هاشان در تنظیم این رویکرد عقلانی ناکارآمدند، زیرا آنها در جهت اهداف خاص خودشان از آثار تئاتری استفاده ابزاری می‌کنند. هر چند در این استفاده ابزاری ممکن است برخی آثار بدرخشند یا به شهرتی برسند اما در مجموع به این رویکرد غیرعقلانی عادت می‌کنند که: «جشنواره، بازار هدف تئاتر است» و این غلط‌ ترین و غیرعقلانی‌ترین رویکردی است که ممکن است تئاتر و فعالان تئاتر به آن دچار شوند. تئاتر ایران سال‌هاست فاقد رویکرد منطقی در بازار هدف است. تئاتر ایران بازار هدف خود را مدت‌هاست گم کرده است و انگار در طول سال تلاش می‌کند تا اثری را برای جشنواره سال بعد تهیه کند و از آن بدتر، وقتی اثرش انتحاب نشد گمان می‌کند به یک شکست هنری رسیده است و تمام زحماتش بر باد رفته است، و از آن بدتر، وقتی چند جایزه هم می‌گیرد به این نتیجه می‌رسد که پیشرفتی در کارش بوده و با همین پیش‌فرض غلط در کارش درجا می‌زند بی‌آنکه بداند.
از جشنواره و مسئولان برگزاری آن نمی‌توان انتظاری بیش از آنچه تاکنون دیده‌ایم داشت. جدا از برخی از گاف‌های اجرایی که دیدنش آن هم بعد از چهل سال سابقه اجرایی، به‌راستی حیرت‌انگیز و تأسف‌آور است، در بهترین حالت، جشنواره فقط از محصولات تئاتر استفاده ابزاری می‌کند تا هدف خود را تأمین کند، اما تنظیم رویکرد عقلانی برای تئاتر بویژه در تنظیم رابطه تئاتر با بازار هدف، فقط در انحصار جامعه تئاتری است تا بتواند به یک «پیوند زیباشناختی بین تئاتر و مخاطب تئاتر» برسد. پیوندی که امروز تبدیل شده به «پیوند تجاری بین تئاتر و بازار تئاتر». و گروه‌های تئاتری آنقدر که برای کار تبلیغ می‌کنند تا بازاری به دست آورند، از تأثیر زیباشناختی کار خود بر مخاطب غافل‌اند، به طوری که امروزه به جایی رسیده‌ایم که در تبلیغ پفک‌نمکی و تبلیغ یک اجرای صحنه‌ای از یک مدل تبلیغ و بازاریابی استفاده می‌شود در حالی که بازار هدف پفک‌نمکی و بازار هدف یک اثر تئاتری کاملاً متفاوت است. در چنین وضعیتی اثر تئاتری که از ماهیت استتیک برخوردار است منزوی شده و نادیده می‌ماند و آثاری که در حد و اندازه پفک‌نمکی‌اند می‌درخشند و فضا را از آن خود می‌کنند. در چنین وضعیتی به ندرت می‌توان اثر ماهیتاً هنری را یافت که مخاطب زیاد هم داشته باشد و اگر چنین وضعیتی ایجاد شود حتماً اتفاقی است و نه از روی عقلانیت و تحت تأثیر رویکردی عقلانی.
اولین شرط دست‌یابی به یک رویکرد عقلانی در هنر تئاتر این دیار شناخت «رویکرد مسأله‌محور» در منظومه زیباشناسی این هنر است و آن رویکرد، پیوند مسأله‌محور محتوای متن با مخاطب اثر تئاتری است. وقتی این مسأله بد شناخته شود یا شبه‌مسأله جای مسأله را بگیرد، اولین چیزی که قربانی می‌شود، زیباشناسی اثر تئاتری است و با قربانی شدن زیباشناسی اثر تئاتری (و هنری)، خود اثر تئاتری (و هنری نیز) از بین می‌رود. تئاتری هم که زیباشناسی روایت را از دست داده باشد برای ماندن و جلوه‌گر شدن ناگزیر است به قشنگ‌سازی و تزئین و بزک کردن خود بپردازد تا بتواند در بازار هدف بماند که البته این ماندن چیزی جز نماندن نیست. اینکه آیا جشنواره تئاتر طی این چهار دهه توانسته به غنای تئاتر بیفزاید یا نه، موضوع پژوهش دیگری است اما منطقاً می‌توان دریافت که چون هدف جشنواره، برون‌تئاتری است و نه درون‌تئاتری، بنابراین رویکرد عقلانی برای تئاتر ایران باید برمبنای مسأله‌های درونی جامعه تئاتری و بر مبنای مسأله‌های تاریخی که تئاتر هم بخشی از آن است، تنظیم شود. و این نیازی است که تئاتر ایران هنوز به آن پاسخ نداده است. بدون شناخت زیباشناسی در روایت مسأله‌محور و بدون رهایی از شبه‌مسأله‌های تحمیل شده به تئاتر ایران، و بدون توجه به جایگاه تاریخی تئاتر در ایران، رویکرد عقلانی برای آثار تئاتری، بویژه در تنظیم بازار هدف، حاصل نخواهد شد. نتیجه آنکه بدون چنین رویکرد عقلانی، آثار تئاتری در ایران، ابزاری بیش نخواهند بود.

رضا آشفته
منتقد
«غلامرضا لبخندی» یــــک نمـــایــش مستند و به ظاهر واقع‌گرایانــــــه در شرایــط اجـــرایی اکسپــرسیونیستی اســــــت کـه دارد درباره گزارش‌ها و گــــــــــزاره‌هــــای وجودی یک مرد بیچاره و درمانده و در واقع قاتل زنجیره‌ای، او را بر ما روایت می‌کند. غلامرضا لبخندی سرتاپا درد و حرمان انسان وانهاده در شرایط سخت و بحرانی اجتماع است که از طرد شدگی و تنهایی و عدم درک و لمس یک وجود کارآمد به انحراف کشانده شده و از بداقبالی به بدنامی گراییده و نزدیک به چند زن بیچاره و مفلوک را از بد حادثه از صفحه هستی محو گردانده است... شاید هر دو بی‌گناه باشند؛ هم قاتل و هم مقتول... قاتلی که در جنون افسار گسیخته به ناچار هدایت شده به سوی قتل‌های بی‌سود و نفعی است که در آن یک طغیان درونی موج می‌زند و مقتولان بدشانس! اما غلامرضا لبخندی از دهات فاروج سر از تهران وسیع درآورده که خلوتش را با داده‌های پر از مهر و نشان لبریز کند و با ثروت شخصیتش را برای آینده بارور گرداند اما از بد روزگار او یکباره در یک وانفسای به ناچار یک به یک طمعه‌ها را بی‌انگیزه روانی مشخص سوار بر پیکان قراضه‌اش می‌کند و این مسافران بی‌نام و نشان را در خلوت چیتگر می‌کشد و می‌سوزاند! و در نهایت نیز شناسایی می‌شود و ظرف چند روز دادگاهی و اعدام می‌شود! و او معروف می‌شود به خفاش شبی که هنوز در میان قاتلان زنجیره‌ای یک پدیده ناشناخته است چون فرصتی برای مطالعه و شناخت دقیق او در اختیار جرم شناسان، روان شناسان و جامعه شناسان قرار نگرفت. در حالی که او یک نمونه بی‌بدیل بود برای آنکه دقیقاً بدانیم در چه جامعه و شرایطی هستیم که یکباره یک انسان طغیانگر با انگیزه‌های ژرف اما بسیار در ابهام دارد نسبت به جامعه و بخشی لطیف از آن چنین بی‌رحمانه کنش مند می‌شود و یک به یک زنانی را می‌کشد و صدایی هم درنمی‌آید تا اینکه یکباره همه داستان لو می‌رود و او به سادگی و نه از سر شرم و پشیمانی اعتراف به قتل تک تک مقتولان می‌کند... بی‌آنکه بر او و ما مشخص باشد این نوع قتل‌ها یعنی چه؟! و چه پیام و پیامدی برای مردمان جامعه دارد؟! شاید نیازمند مطالعه دقیق‌تری بود و ندانسته این فرصت از فرهیختگان جامعه دریغ شد و چه بسا قتل‌های زنجیره‌ای دیگر در تداوم همین حس ویرانگر آغاز و پایان یافته باشند و کهبد تاراج در پی همین روایت جمع و جور است که ما را در جایگاه تماشاگران نسبت به پس لرزه‌های بادوام احتمالی‌اش آگاه‌تر سازد.
حالا بازیگران در این مخمصه باید به نقش‌ها جان بدهند و این کاری است بسیار سخت چون در آن قتل‌های ناروشنی به وقوع می‌پیوندد و در این بین گیلدا حمیدی و غزال جزایری در نقش مقتولان و بهروز پناهنده در نقش قاتل تلاش بهتری داشته‌اند و در ابعاد یک فضای ویرانگر توانسته‌اند سخت‌تر نفس بکشند و به نوعی شخصی‌تر بتوانند دلایلی را بر ما معلوم کنند؛ هر چند دلایل اصلی فراتر از یک نمایش و گمانه‌های حداقلی نویسنده، کارگردان و بازیگرانش است.
یک خودرو دو نیمه و فضای نسبتاً خالی و نقاشی‌های تینو صالحی بر در و دیوار سالن همه آن چیزی است که باید روایت‌های چندگانه را در غلامرضا لبخندی در برگیرد و ما را به باوری راسخ از این لحظات غریب سوق دهد. تمایلی نیمه ویران از درکی دشوار از قتل که این فضای اکسپرسیونیستی ما را دربرمی گیرد و به درد دل‌ها و ناله‌ها و افسون و فسانه‌های لبریز از درد غوطه ورمان می‌گرداند... راه به جایی نمی‌بریم؛ هر چند نشانگانی هست اما روایت اصلی گمگشته مانده و غلامرضا لبخندی غریب و تنها در این دنیا رها شده بود و ما درکی از زمان زنده بودنش نداشتیم و حالا هم یک حسرت باقی است که چرا باید چنین شده باشد؟!
کهبد تاراج اگر اجرای ناتورالیستی از این وضعیت می‌توانست ارائه کند به ناچار باید این دال و مدلول‌ها را تا ته یک حقیقت تلخ رهنمون می‌کرد اما در این عصاره بی‌در و پیکر و نامعلوم از قتل‌های سنگین و غیرقابل هضم، فقط می‌شود اتکا کرد به جیغ‌های خاموش و بی‌صدایی که هنوز در دریاچه چیتگر به حال خود رها شده و شاید نیز در نیم‌سوز تایرها و دود آنها هنوز هم هوار کشیده می‌شود. ما در تالار ایرانشهریم و واقعه در چیتگر و باز هم امکان درکش لامحال است...

سمیه مظاهری
خبرنگار
شاید وقتی اولین تجربه بازی را در تئاتر کوچک مدرسه‌ای تجربه کرد؛ هرگز تصور نمی‌کرد که روزگاری بر صحنه مهمترین رویداد هنری در عرصه نمایش حاضر شود. تئاتر برای او تجربه لذت بخشی از نوع بازی‌های کودکانه بود تا طعم هنر ششم را مزه مزه کند. نمایش مدرسه‌ای فرصتی بود تا خود را بهتر بشناسد و استعداد نهفته‌اش آشکار شود. استعدادی که در جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان به بار نشست. میزبانی همدان از بیست ویکمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم‌های کودکان و نوجوانان در سال 1386 دروازه ورود او به دنیای حرفه‌ای هنر بود. حالا او در گود رقابت جشنواره تئاتر فجر حضور پیدا کرده تا به عنوان «جوان‌ترین کارگردان» بخت خود را در ایستگاه چهلم این رویداد مهم هنری بیازماید. حسین قاسمی هنر متولد 1379 در همدان است و نویسندگی و کارگردانی نمایش «خود» در بخش «دیگرگونه‌های اجرایی» جشنواره تئاتر فجر را برعهده دارد. نمایشی که با ساختاری متفاوت توانسته توجه علاقه‌مندان تئاتر را به خود جلب کند. تجربه‌ای غریب که مخاطب را به دنیای درون برده و خود، جزئی از عوامل صحنه می‌شود.
تماشاچی بازیگر است
او در گفت‌و‌گو با «ایران» از نمایش «خود» می‌گوید: داستان نمایش برگرفته از یک نمایشنامه خارجی با اندکی تغییر است که روی تجربه‌های گذشته افراد دست گذاشته و اثر آن تجربه روی روان فرد مانند شکست عشقی، مشکلات و مرگ یکی از نزدیکان را بازیابی می‌کند. قاسمی هنر می‌افزاید: در این نمایشنامه بر خلاف روال معمول، تماشاچی فردی منفعل و خارج از گود نیست؛ بلکه جریان نمایش به صورتی است که تماشاچی که به حالت خوابیده روی برانکاردی داخل سالن قرار گرفته و به‌تدریج وارد داستان می‌شود. او بیان می‌کند: نمایشنامه داستان ساده‌ای دارد، اما هر بار بسته به روحیه مخاطب و تجربه‌های روانی او در زمان اجرا تغییر می‌کند و معنا و مفهوم جدیدی را پدیدار می‌کند.
جوان‌ترین کارگردان چهلمین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر اعلام می‌کند: این نمایش با نام «آخرین ایستادن من» دی ماه در تهران اجرا شد که به دلیل روش ابتکاری اجرا با استقبال خوبی روبه‌رو شده و همین انگیزه حضور در جشنواره تئاتر فجر را برایم بیشتر کرد.
قاسمی هنر می‌گوید: حضور در جشنواره تئاتر فجر به خودی خود افتخار بزرگی برای اهالی هنر است و از اینکه در 21 سالگی کنار کارگردانان و هنرپیشگان باتجربه وارد گود رقابت شده‌ام؛ خوشحالم و نتیجه داوری هرچه باشد همین حضور برایم لذت بخش است. او با قدردانی از عوامل نمایش می‌افزاید: ابوالفضل نجار‌زاده، سمانه منیری، مهدی بیات، سارا حاتمی، گل آرا غفرانی، نیلوفر صفاری سامانی، زهرا راد و محی‌الدین باقری به عنوان بازیگر و شهاب محمودی، مهران میرقلی، بیتا طیبی، سروش زمان‌پور، طناز حیدری و محمدرضا خواجه بهرامی به عنوان عوامل صحنه در این نمایش مرا همراهی کرده‌اند.

قادر آشنا گفت نمایش «تابوت»، کار مشترک کشور افغانستان و ایران، به ما درس علوم سیاسی داد. او تأکید کرد اگر بخواهیم از یکی از کار‌های ضدامپریالیستی چهلمین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر نام ببریم، همین نمایش است. به گزارش ایران تئاتر ،مدیرکل هنر‌های نمایشی، رضا بصیرت، مدیرعامل انجمن هنر‌های نمایشی، حجت‌الاسلام محمدمهدی بهداروند، مشاور عالی مدیرکل هنر‌های نمایشی و مژگان وکیلی، مدیر بین‌الملل اداره‌کل هنر‌های نمایشی روز شنبه ۲۳ بهمن، در طبقه پنجم ساختمان معاونت هنری با دو گروه حاضر از کشور افغانستان در چهلمین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر که اقدام به تولید دو اثر مشترک با ایران کرده‌اند، دیدار کردند.
سناتور حسینی، کارگردان نمایش «تابوت» در ابتدای نشست در صحبت‌های کوتاهی گفت: «بسیار خوشحالم که در این‌جا حضور دارم. من اصالتاً افغانستانی اما متولد ایران هستم. محل سکونت ما، استان سمنان است و همراه با چند نفر دیگر از اعضای گروه‌مان از سمنان به تهران آمده‌ایم اما دیگر اعضای گروه، ساکن تهران هستند. تمام تمرینات ما در تهران انجام شد و پیش از این در پردیس تئاتر شهرزاد روی صحنه رفته بودیم.» این کارگردان جوان افغانستانی ادامه داد: «صادقانه بگویم که من خود، کارگر ساختمان هستم و کار کردن در تهران برایم دشوار است. خودتان بهتر می‌دانید که هزینه‌ها، چه میزان بالاست و صادقانه می‌گویم اگر سالن شهرزاد با ما مساعدت نمی‌کرد شاید نمی‌توانستیم آن چند اجرای عمومی را هم روی صحنه ببریم.» نویسنده و کارگردان نمایش «تابوت» در پاسخ به سؤال قادر آشنا درباره تحصیلاتش گفت: «من تا سوم راهنمایی بیشتر نخوانده‌ام.»
عمادالدین تاجیک، کارگردان نمایش «کوه چهل‌دختر»، دیگر کار مشترک ایران و افغانستان که در چهلمین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر میزبان علاقه‌مندان شد، در ادامه گفت: «بسیار مفتخرم که کنار شما و در این جشنواره حضور داشتم. من کار تئاتر را از سال ۱۳۷۹ آغاز کردم و رشته تحصیلی‌ام خبرنگاری است، لیسانس خبرنگاری دارم و تحصیلات دانشگاهی‌ام را در هرات افغانستان انجام داده‌ام. ما سال‌هاست که در حال تئاتر کار کردن با بچه‌های افغانستان هستیم و در مؤسسه «مام میهن» علاوه بر تدریس تئاتر، بازیگرانی را به پروژه‌های سینمایی معرفی می‌کنیم.» تاجیک با بیان این‌که این نمایش پیش‌تر در تماشاخانه خصوصی مهرگان روی صحنه رفته است، ادامه داد: «شیوع کرونا، منجر به اجرایی محدود شد اما اکنون سعادتی است که در جشنواره تئاتر فجر حضور داریم.» او در پاسخ به سؤال قادر آشنا که پرسید چند نفر از اعضای گروه نمایش «کوه چهل‌دختر» اصالت افغانستانی دارند، گفت: «همه اعضای گروه‌مان منهای آهنگساز کار، اصالتاً افغانستانی هستند.» رضا بصیرت نیز در صحبت‌های کوتاهی در همین مورد توضیح داد: «حضور شما را در چهلمین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر گرامی می‌دارم و امیدوارم تن‌تان سلامت و بهره‌مند از مواهب این رویداد که به مناسبت سالگرد شکوهمند پیروزی انقلاب اسلامی ایران برگزار می‌شود، باشید.»
قادر آشنا سخنران پایانی این دیدار بود و صحبت‌های خود را این‌طور آغاز کرد: «از صمیم قلب خوشحالم که در جمع شما هستم. از زمانی که متوجه شدم دو گروه از کشور افغانستان در جشنواره تئاتر فجر حضور دارند تقاضا کردم که با شما دیدار کنیم و در خدمت‌تان باشیم. همین درخواست، موجب شد خانم مژگان وکیلی، پیشنهاد دیدار با همه گروه‌های خارجی حاضر در چهلمین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر را مطرح کنند و این گونه شد که ما با همه این عزیزان دیدار کردیم و خواهیم کرد.» او ادامه داد: «من راجع به افغانستان زیاد خوانده‌ام و زیاد هم می‌خوانم. آخرین کتابی که خوانده‌ام، «وطن‌دار: روایت ۲۸ افغانستانی از مهاجرت به ایران» نوشته زنده‌یاد محمدسرور رجایی بود. من مطالعه این کتاب را از ساعت سه نیمه‌شب آغاز کردم، تا نماز صبح ادامه دادم و پس از نماز به پایان رساندم. از حسین مسافرآستانه نیز خواهش کرده‌ام با پایان مسئولیت‌شان در جشنواره، کاری نمایشی در مورد این کتاب انجام دهند. پیش از آن، کتاب «چرا افغانستان برای ایران مهم است؟» به اهتمام امیر هاشمی‌مقدم را خوانده بودم؛ پس می‌توانم بگویم شناختی نسبی از افغانستان و توانمندی‌های این کشور دارم. من از مشکلات افغانستانی‌های عزیز در ایران مطلعم. می‌دانیم که تنها دو کشوری هستیم که هم زبان و هم خط‌ مان فارسی است، ادبیات‌مان فارسی است و یکدیگر را بخوبی می‌شناسیم.» او که نمایش «تابوت» را تماشا کرده بود، از مژگان وکیلی درخواست کرد لینکی از نمایش «کوه چهل‌دختر» برایش ارسال کند تا به تماشای این اثر هم بنشیند، ادامه داد: «من از تماشای نمایش «تابوت» لذت بسیار بردم و حیرت‌زده و خشنودم که کسی متن این اثر را نوشته است که می‌گوید تا سوم راهنمایی درس خوانده و کارش، کارگری ساختمان است و این، وظیفه ما را در قبال او بسیار سنگین می‌کند. افغانستان حداقل در یک قرن اخیر مصایب فراوانی به خود دیده است و به دوستانم هم گفتم، نمایش شما به ما درس علوم سیاسی می‌داد. اگر بخواهیم از یکی از کار‌های ضدامپریالیستی جشنواره چهلم نام ببریم، همین نمایش است. دکترای من علوم سیاسی بوده است و برای همین بشدت با این نمایش احساس قرابت می‌کنم. خواهش من از شما قدم زدن در همین مسیر است به‌رغم این که می‌دانم و اذعان می‌کنم که در مسیر کار فرهنگی و هنری، نامهربانی‌ها دیدن و مورد کج‌فهمی‌ها واقع شدن و دلسرد شدن‌های بسیاری پیش می‌آید اما خواهشم از شما این است که به کارتان ادامه دهید.» آشنا در پایان گفت: «من تلاش خواهم کرد حتماً زمینه اجرای نمایش «تابوت» را در سالنی دولتی فراهم کنم تا همگان باور کنند که جوانان فهیم و برومند افغانستان که مرد و زن روزگار سخت‌اند از چه توانایی بالایی در کار هنری برخوردارند.»